Maski wolności w dramacie i teatrze XX i XXI wieku

Książki, które warto przeczytać po Maski wolności w dramacie i teatrze XX i XXI wieku

1. 1. Wokół dramatu poetyckiego XX wieku, Anna Podstawka

   O dramacie poetyckim, jego istocie i wyróżnikach, dyskutowano i pisano wiele. Przede wszystkim stawiano pytania, czy powinien być rozpatrywany w kontekście wyznaczników gatunkowych, czy może raczej historycznoliterackich, będąc każdorazowo zjawiskiem powstającym w określonym czasie i miejscu, zwykle w momentach batalii o nowy teatr. Wychodząc od klasycznych rozpoznań Ireny Sławińskiej, sformułowanych w szkicu Ku definicji dramatu poetyckiego, a jednocześnie oczekując nowego spojrzenia i konfr...

2. 2. Góralki, taterniczki, turystki. Kobiety w literaturze o Tatrach do 1939 roku, Anna Pigoń

   Laureatka 7. Międzynarodowego Konkursu NAJLEPSZE WYDAWNICTWA O GÓRACH 2022 - III miejsce w kategorii Wydawnictwa Popularnonaukowe, Monografie inne Laureatka Konkursu na Książkę Górską Roku 2022 w kategorii Biografie, Eseje, Szkice, Opracowania Naukowe i Popularnonaukowe Monografia Góralki, taterniczki, turystki. Kobiety w literaturze o Tatrach do 1939 roku stanowi swoistą herstory (terminem tym określa się narracje, które w historycznej refleksji szczególnie uwzględniają kobiety), w której au...

3. 3. Słownik anagramów repetycji i palindromów w epice, Stanisław Śnieżewski

   W slowniku tym zostały podddane wnikliwej ocenie anagramy, repetycje i palindromy w epice rzymskiej, w okresie jej największego rozwoju, a mianowicie od czasu później republiki rzymskiej, poprzez epokę augustowską, do końca pierwszego wieku naszej ery.Wyjątek stanowi poemat Mosella Auzoniusza. Anagramy repetycje i palindromy są niemal fundamentem metrum epickiego, wielokrotnie służą wyrafinowanym grom językowym, budują hoofonię sylabiczną, kształtują klauzule rytmiczną. Uzupełniają studia nau...

4. 4. W metaforze, Tadeusz Dąbrowski

   "W metaforze" to książka o poezji, jakiej dotychczas nie było. Ceniony w świecie poeta Tadeusz Dąbrowski bierze na warsztat ponad sto metafor z wierszy polskich (i zagranicznych) poetów, poświęcając każdej z nich kilka stron błyskotliwej, dogłębnej, ale nie hermetycznej analizy. Wśród poetów, z którymi „rozmawia”, są: Jan Kochanowski, ks. Józef Baka, Adam Mickiewicz, Cyprian Kamil Norwid, Czesław Miłosz, Tadeusz Różewicz, Julian Przyboś, Bruno Jasieński, Zbigniew Herbert, Wisława ...

5. 5. Mickiewicz i romantyczna filozofia języka, wyd. 2, Olaf Krysowski

   Zainteresowanie Mickiewicza językiem prowadziło od dialogu z różnymi odmianami i aspektami filozofii mowy oraz od przedstawienia jego własnych idei w tym zakresie do ich praktycznego zastosowania. Po wileńsko-kowieńskich, młodzieńczych doświadczeniach z greką, łaciną, retoryką, próbach przezwyciężenia rozdźwięku między językiem, „głosem” a „myślą”, inspirowanych teoriami lingwistycznymi romantyków niemieckich i czeskich, po metafizycznych przemyśleniach na temat mow...

6. 6. Poezja to Nomadka, Katarzyna Zwolska-Płusa

   Poezja to Nomadka to książka krytycznoliteracka, która jest subiektywną próbą podsumowania ostatnich lat w literaturze (głownie w poezji) na tle zmian społeczno-literackich, jak nomadyzm literacki, pandemia, audiowizualność.

7. 7. Dzieło i rękopis. O brulionach Zbigniewa Herberta, Francesca Fornari

   Monografia "Dzieło i rękopis. O brulionach Zbigniewa Herberta" autorstwa Francesci Fornari to niezwykła podróż w głąb warsztatu poetyckiego Zbigniewa Herberta, ukazująca genezę jego szesnastu wierszy. Czy kiedykolwiek zastanawiałeś się, jak powstaje arcydzieło? Co kryje się za finalną wersją wiersza, którą znamy i podziwiamy? Francesca Fornari, zainspirowana precyzyjną metodologią krytyki genetycznej, otwiera przed nami sekretne drzwi do laboratorium jednego z najwybitniejszych polskich poetó...

8. 8. Muzeum Książąt Czartoryskich - skarbnica..

   Zanurz się w fascynujący świat jednej z najważniejszych instytucji kultury polskiej - Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie. Ta wyjątkowa publikacja to nie tylko zbiór tekstów, ale prawdziwa podróż przez stulecia, ukazująca bogactwo i złożoność dziedzictwa, które kształtowało naszą tożsamość narodową. Przygotuj się na spotkanie z historią opowiedzianą przez pryzmat dokumentów historycznych, listów i sprawozdań, które ożywają na kartach tej niezwykłej książki. Jest to pozycja niezbędna dla k...

9. 9. Demon w Łodzi. O dalszych losach bohatera poematu Michała Lermontowa „Demon`, Anna Warda

   Monografia Demon w Łodzi. O dalszych losach bohatera poematu Michała Lermontowa „Demon” jest poświęcona poematowi-parodii Demon, autorstwa N. Kuzmicza, który został opublikowany w 1896 roku w kilku kolejnych numerach rosyjskojęzycznej gazety łódzkiej „Łodzinskij Listok”. Prototypem literackim tego utworu był poematDemon(1839) czołowego rosyjskiego poety epoki romantyzmu – Michała Lermontowa. Książka prezentuje literacki obraz industrialnej Łodzi końca XIX wiek...

10. 10. Język który daje po mordzie. Proza Zyty Rudzkiej w perspektywie afektywnej, Aleksandra Szymańska-Dańczyszyn

    Praca naukowa Aleksandry Szymańskiej-Dańczyszyn to fascynujące studium prozy Zyty Rudzkiej, zapraszające czytelników w głąb niezwykłego świata literackiego, gdzie język staje się narzędziem o potężnej mocy afektywnej. Niniejsza publikacja stanowi pionierską analizę, która po raz pierwszy dogłębnie bada twórczość autorki "Białych klisz" przez pryzmat języka i krytyki afektywnej, otwierając nowe perspektywy interpretacyjne dla literaturoznawstwa.Autorka z niezwykłą wnikliwością przygląda się, j...

11. 11. Poeta jako krytyk (i inne szkice środowiskowe), Karol Maliszewski

    Interesują mnie przekonania poetów dyskutujących o cudzych wierszach, o miejscu poezji w świecie i międzyludzkich relacjach, o poezji jako sposobie społecznej komunikacji, a także jako metaforze poznawczych możliwości człowieka. Jedno z pytań, które sobie postawiłem, dotyczyło tego, jak sami poeci czują i rozumieją potrzebę poetyckiej ekspresji, a następnie tego, jak postrzegają ją w procesie społecznej obiektywizacji. Złudzenie owej obiektywizacji bierze się, jak sądzę, z nakładania się na s...

12. 12. Międzypokoleniowe miejsca wspólne w literaturze oraz tekstach kultury - perspektywa edukacyjna, Anna Janus-Sitarz

    Jaki jest współczesny świat nastolatków i dorosłych przedstawiany w literaturze, sztuce, przestrzeni medialnej? Są to światy spójne czy odrębne? Co możemy sobie nawzajem dać? Jak edukacja polonistyczna może wspierać relacje, na których buduje się świat wartości? Odpowiadając na te pytania, proponujemy nowe lektury oraz inne niż dotychczas odczytania tekstów już znanych, w imię międzypokoleniowej solidarności. Staramy się przerzucać mosty i znajdować to, co może łączyć. Pytamy o punkty wspóln...

13. 13. Dwaj Panowie S. Studia i szkice o Shakespearze i Sienkiewiczu, Jarosław Komorowski

    Jarosław Komorowski, profesor nauk humanistycznych, historyk teatru, szekspirolog. Zajmuje się zwłaszcza twórczością Shakespearea i jej polską recepcją oraz dziejami kultury i teatru na dawnych Kresach Rzeczypospolitej. W Instytucie Sztuki PAN kieruje Pracownią Teatru Dawnego. Wykładowca Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie. Długoletni redaktor Pamiętnika Teatralnego (19972019) i Spotkań z Zabytkami (19972023).Teksty zebrane w tomie Dwaj Panowie S. potwierdzają najważni...

14. 14. Bezwstydne obrazy. Klasy ludowe w polskiej..., Monika Borys

    Czy zastanawiałeś się kiedyś, jak pozornie lekkie i często lekceważone elementy kultury popularnej potrafią opowiedzieć najprawdziwszą historię o społeczeństwie, jego lękach i aspiracjach? Właśnie taką opowieść snuje Monika Borys w swojej intrygującej publikacji "Bezwstydne obrazy", wnikliwie analizując polską rzeczywistość ostatnich trzech dekad.To nie tylko zbiór esejów o muzyce disco polo czy fenomenie serialu "Świat według Kiepskich". To przede wszystkim głębokie studium tego, jak kultura...

15. 15. Wyczerpywanie i odnowa. "Nowa" polska proza lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych wobec późniejszej nowoczesności, Przemysław Kaliszuk

    Książka Przemysława Kaliszuka proponuje nową interpretację interesującego, bo do dziś budzącego pewne kontrowersje zjawiska literackiego, jakim była polska proza innowacyjna wydawana w oficjalnym obiegu w latach 70. i 80.Autor rozprawy przystępuje do ponownej lektury tych dawnych tekstów i towarzyszącej im krytyki w pełni świadomy, że potrzebny jest nowy ruch koncepcyjny wokół owego zjawiska, aby zrozumieć wywołujący je pewien jednak nieskłamany impuls twórczy, zaświadczoną przezeń au...

16. 16. Antologia francuskich tekstów prokobiecych od średniowiecza po Rewolucję francuską, Monika Malinowska

    Antologia jest nowatorskim przedsięwzięciem, którego celem jest przełożenie na język polski francuskich tekstów, które wpisują się w debatę nazwaną querelle des femmes (spór o kobiety).Obejmują one okres od średniowiecza aż po Rewolucję francuską. Wszystkie zostały napisane przez autorów biorących w obronę płeć piękną. Dzieła, lub ich fragmenty, zawarte w antologii często zaliczane są do tzw. tekstów prokobiecych, zwanych też prefeministycznymi. Badacze chętnie posługiwali się zwłasz...

17. 17. Krytyka jako interwencja, Ernst van Alphen

    Wybór tekstów Ernsta van Alphena przygotowany z myślą o polskich czytelniczkach i czytelnikach. Autor pokazuje, jak sztuka i literatura zmieniają nasze myślenie o świecie i sposobach jego doświadczania.

18. 18. Próba zdrowego rozumu, Zofia Stefanowska-Treugutt

    Książka "Próba zdrowego rozumu" autorstwa Zofii Stefanowskiej-Treugutt to wznowienie przełomowych studiów literaturoznawczych, poświęconych twórczości Adama Mickiewicza. Od swojego pierwszego wydania w 1976 roku, dzieło to stało się niezastąpionym punktem odniesienia w badaniach nad polskim romantyzmem, niezmiennie inspirując i kształtując kolejne pokolenia badaczy oraz miłośników literatury. Dlaczego ta edycja, wydana w setną rocznicę urodzin autorki, jest tak istotna i wartościowa także dzi...

19. 19. Legendy zamków świętokrzyskich, Bartłomiej Grzegorz Sala

    "Legendy zamków świętokrzyskich" to niezwykła podróż przez wieki, zapraszająca do odkrywania bogactwa kulturowego i historycznego serca Polski. Ta pięknie ilustrowana księga, stworzona przez Bartłomieja Grzegorza Salę, otwiera przed czytelnikami bramy do 24 najciekawszych warowni ziemi świętokrzyskiej, ukazując zarówno ich chlubne dzieje, jak i otaczające je, często zapomniane, podania. To pozycja obowiązkowa dla każdego, kto pragnie zanurzyć się w fascynującym świecie rycerskich opowieści, d...

20. 20. Śmierć Króla Artura, Joanna Gorecka-Kalita

    Jak wiele jest w nas z rycerzy Okrągłego Stołu? Prawdopodobnie więcej, niż myślimy. Opowieści o Królu Arturze, walecznych Lancelocie, szlachetnych poszukiwaniach Graala i zdradzie, która niszczy królestwa, od wieków kształtują naszą wyobraźnię i literaturę. To historie o potędze miłości, honoru, ale i o konsekwencjach ambicji. Dziś masz unikalną szansę, aby zanurzyć się w jedno z najważniejszych źródeł tych legend - fundamentalną trzynastowieczną powieść arturiańską, której pełnego polskiego ...