Lęk

"Otaczał ich gęsty las, na wprost chaty mieli pustynię (...) wiele razy miał wrażenie, że ktoś ich obserwuje. W tych krótkich momentach widział, że nie o Boga tu chodzi."

Na ludzkość spływa zaraza. "Wirus potrzebował zaledwie trzech lat, by opanować i unicestwić cały świat." Tylko nielicznym udaje się ujść z życiem. Wśród tych szczęśliwców są Jakub i Julia oraz Marta i Dawid. Oswoili nową rzeczywistość i próbują dalej żyć. Spokój burzy jednak pojawienie się na progu domu Jakuba i Julii dziwnej kobiety. Historia, którą opowiada dodatkowo podsyca niepokój. Z każdym kolejnym dniem atmosfera się zagęszcza, zaczynają dziać się dziwne rzeczy, a domowników nawiedzają mroczne wizje.

Samotność jest straszna. Jeśli trwa zbyt długo człowiek chwyta się wszystkiego, by się z niej wyrwać. Ale czy można każdemu zaufać, wpuścić tak po prostu do swojego w pewien sposób poukładanego życia? Gdzie powinna znajdować się granica zaufania? Czy instynkt zachowawczy zadziała w odpowiednim momencie?

Zdecydowanie nie można odmówić tej powieści mroku. Przepełnia ją gęsta, duszna atmosfera. Połączenie dziwnego mistycyzmu, religii z pogańskimi wierzeniami. A to wszystko przesiąknięte jest aurą seksualności. Bohaterowie muszą stawić czoła własnym lękom. Akcja toczy się nieśpiesznie, ale jest na tyle emocjonalna, że trudno się z niej wyrwać.

Wydawnictwo Vesper, jak zawsze zadbało o świetna oprawę. Grafiki prezentują najbardziej wyraziste, istotne sceny. Dzięki temu wyobraźnia działa na wysokich obrotach.

Polecam

Pandemia i wiedźmy.

Tomasz Sablik znany jest czytelnikom z nie tak dawno wydanej - i świetnie przyjętej - "Windy", która jako książka spod znaku grozy spełniła oczekiwania i zwróciła na autora oczy czytelniczej publiki. "Lęk" to lektura, za sprawą której Sablik pogłębia to pozytywne wrażenie. Kto wie, czy nowy tytuł nie jest nawet jeszcze lepszy od "Windy"!

Tym razem autor zabiera nas do ciemnego lasu, w którym żyją niedobitki ocalałych z szalejącej na świecie pandemii (temat bardzo na czasie). Na pierwszych stronach poznajemy dwie ocalałe pary: Julię i Jakuba oraz Daniela i Martę. Każde małżeństwo żyje we własnym domu, jednak odwiedzają się i (trochę wspólnie, trochę osobno) próbują jakoś przetrwać. Wszyscy jednak odczuwają dojmującą samotność, a na dodatek między Julią a Jakubem dzieje się ostatnio bardzo różnie... Wszystko zmieni się z chwilą, w której do domu Jakuba zapuka przemoknięta nieznajoma.

"Lęk" Tomasza Sablika to nie jest może Fantastyka sensu stricte, jednak zaliczenie książki do tej właśnie kategorii bynajmniej nie jest błędem. Horror i groza drzemiące w powieści autora wpisują się znakomicie w ramy gatunku; pozostaje więc tylko zajrzeć do Księgarni [Adres usunięty] i poszperać nieco głębiej w kategorii Fantastyka w poszukiwaniu czegoś więcej :)

Z opisu Wydawcy dowiadujemy się mniej więcej tyle:

Na skraju pustyni, w sąsiedztwie mrocznego lasu stoi niewielka, drewniana chata. Mieszkają w niej Jakub oraz Julia, małżeństwo od lat bezskutecznie starające się o dziecko. W ich niedalekim sąsiedztwie żyją Daniel z Martą – jak się wydaje jedyni prócz nich, którzy przeżyli pandemię śmiertelnego wirusa. Ta zaprzyjaźniona, wspomagająca się czwórka od lat nie widziała innych żywych ludzi. Pewnej deszczowej nocy do drzwi chaty puka młoda, bosa dziewczyna w żółtej pelerynie, prosząc o pomoc. Wbrew logice i obawom Jakub wpuszcza ją do środka. Wraz z przybyciem tego niespodziewanego gościa zaczynają się dziać niepokojące rzeczy…

Wraz z biegiem wydarzeń wszystko coraz bardziej wskazuje na to, że tajemnicza nieznajoma to parająca się czarami wiedźma... Z domu Jakuba i Julii znika krzyż, zastępują go powiązane w trójkąt patyki, dziewczyna rysuje jakieś kabalistyczne znaki w kątach domostwa, odprawia w lesie nago jakieś modły, pożera na surowo martwe ptaki... Na domiar złego zaczyna zdobywać jakąś tajemną władzę nad Jakubem i wchodzi w dziwną komitywę z jego żoną, która w stanowczy sposób była z początku przeciwna przyjęciu dziewczyny pod wspólny dach. To wszystko nie skończy się prawdopodobnie dobrze.

W książce nie brakuje grozy i napierającego na bohaterów z każdej strony uczucia lęku oraz niepewności, które z każdym rozdziałem zwiększają napięcie i udzielają się czytelnikowi. Sablik nie spieszy się z budowaniem tej historii, lecz dzięki temu mamy szansę skupić się na jej detalach, które powiększają tylko dezorientację, niepewność i strach. Lektura jest naprawdę świetnie napisana i przemyślana.

Połączenie wątków pandemicznych z wiedźmą i czarami jest w przypadku "Lęku" literackim strzałem w dziesiątkę. Wspólnie z głównymi bohaterami nie wiemy co się dzieje i choć domyślamy się prawdy, to na każdym kroku próbujemy wierzyć, że nic złego się nie dzieje. Doprowadzi to do trzymającego w napięciu finału, który choć jest przewidywalny, to jednak robi na czytelniku piorunujące wrażenie. Brawo Panie Tomaszu!

Książki takie jak "Lęk" to powrót do korzeni gatunku. Subtelna groza, niedopowiedzenia, złudzenia, w końcu oczywiste wyjście sił zła z cienia i ich konfrontacja z niewinnymi ofiarami - oto co dostajemy od Tomasza Sablika. Warto dalej przyglądać się temu autorowi, wciąż spełnia ON bowiem pokładane w nim nadzieje i sprawia, że czytelnik jest po lekturze usatysfakcjonowany w stu procentach.

Zapraszam raz jeszcze do działu Fantastyka Księgarni Tania Książka.

Książka zrecenzowana dzięki uprzejmości Księgarni [Adres usunięty]

#lęk #bloggujezTK #taniaksiazka #tomaszsablik #pandemia #wiedźma #czary #horror #groza #cosnapolce #bookstagram #bookreview #czytamksiazki

[Adres usunięty]

"Lęk" to najnowsza powieść grozy od Tomasza Sablika.

Głęboko w lesie stoi stara drewniana chata, w której mieszka Jakub z Julią. Właśnie tam małżeństwo znalazło schronienie, gdy śmiertelny wirus spowodował spustoszenie na całym świecie. Jedynie garstka ludzi przetrwała pandemię, a tym którym się to udało żyją wiecznym strachu. Pewniej deszczowej nocy Jakub z Julią mają nieproszonego gościa, a jest nim młoda dziewczyna, która prosi o schronienie. Wbrew obawom Jakub oferuje pomoc nieznajomej, co w niedalekiej przyszłości będzie go słono kosztować. W ich codzienną rutynę wkradnie się strach, zazdrości i pożądanie...

"Lęk" to mroczna opowieść, gdzie od pierwszych stron wyczuwamy niepokojący nastrój, a pierwszoplanową rolę odegra zło w najmroczniejszej postaci, w której w żaden sposób nie potrafimy zdefiniować. Sądziłam, że tajemniczy wirus będzie grał pierwsze skrzypce w tej historii, a okazało się, że sama pandemia była tylko symboliczna, bo jednak cała akcja skupiła się na czymś innym. Bohaterowie pogodzi się z tym co ich spotkało, ale podświadomie czują przetłaczającą samotność i lęk przed tym co ma nastąpić... a tego akurat nie wie nikt.

Dla mnie ta historia to walka dobra ze złem.

Życie kontra śmierć.

Nie wiem czy moja luźna interpretacja jest słuszna, ale mamy dużo symboli, które na to wskazują. Wróbel, który symbolizuje chrześcijan, którzy oddają się wewnętrznej modlitwie kontra martwy wróbel, który oznacza krew, cierpienie i zwątpienie w słowo Boże. A trzeba pamiętać, że postać Jakuba jest bardzo wierząca i żyje zgodnie z dziesięcioma przykazaniami, więc ptaka odbieram jako nadchodzące zło, które ma zburzyć spokój. Do tego dochodzi znak trójkąta oznaczający pogardę dla Trójcy Przenajświętszej, a jego odwrotność to piekło. Tak więc można na ten temat dużo filozofować, a i tak każdy będzie miał inne zdanie, więc jest to temat rzeka...

Ale koniec końców była to naprawę ciekawa przygoda, która na pewno daje dużo myślenia. Jednak człowiek jest słabą i ufną jednostką. Był i będzie... Książka, po którą warto sięgnąć i się przekonać czym jest zło, bo jak sami wiecie to tajemnicza siła przybierającą wiele postaci... Polecam i życzę Wam mocnych wrażeń💥

Naturalnym jest porównywanie najnowszej książki autora z poprzednią, tym bardziej jeśli wzbudziła ona olbrzymie emocje, a kolejnej wyczekiwało się z taką niecierpliwością. "Winda" jest dla mnie powieścią rewelacyjną, ciężką od mrocznych wizji, ulotną i jednocześnie brutalną, natomiast "Lęk" wydał mi się dużo bardziej dojrzały, zarówno jeśli chodzi o warsztat pisarski, jak i jego wydźwięk i głębię emocji, które wzbudził. Jest też powieścią dużo bardziej stonowaną, oddającą monotonię życia, płynącego gdzieś w rozedrganym, pustynnym, postapokaliptycznym świecie.

Czworo bohaterów, którzy przetrwali bezwzględną eliminację gatunku ludzkiego, zaczyna się odnajdywać w zastanej rzeczywistości. Wygrywa w nich instynkt przetrwania, życie toczy się dalej, a rutyna dnia codziennego pozwala okrzepnąć i patrzeć w przyszłość.

Jednak samotność, nawet ta we dwoje, sprzyja rozmyślaniom. Ujawniają się skrywane, nieuświadomione lęki, pierwotne potrzeby, zepchnięte na bok wyrzuty sumienia. Zwycięża ludzka natura z wszelkimi słabościami, nadziejami i całym jej skomplikowaniem, a przebywanie z drugim człowiekiem, nawet jeśli byłby ostatnim na Ziemi, rodzi różnice zdań i konflikty, których nie sposób uniknąć.

Czy to również ludzka natura, czy może przyzwyczajenie i wtłoczenie w narzucone ramy każe im stosować się do przyjętych niegdyś zasad? Bogactwo symboliki pozwala wybiec poza prozę życia, przyjrzeć się temu co ludziom pomaga przetrwać. Ale dopiero pojawienie się niespodziewanego gościa, młodej dziewczyny, obdziera bohaterów z fałszu, z gry pozorów, wystawia na próbę ich samych i wszystko w co wierzą. Ich krucha stabilizacja zostaje bezpowrotnie zachwiana.

Atmosfera z początku monotonna, jak tylko może być życie czworga rozbitków na pustyni, z chwilą pojawienia się Żywii przyjmuje mroczne barwy, zasnuwa się ciężkimi od wyuzdania, profanacji, brudnych myśli i sprzecznych emocji chmurami.

Przerażające, drążące jestestwo wizje, pojawiające się pogańskie znaki i przesycone pierwotnym popędem obrzędy, sprawiły, że wraz z bohaterami zaczynałam tracić grunt pod nogami. Obrazów niektórych scen nie jestem już w stanie usunąć z głowy, wracają i wracają...

Zakończenie jak na powieść grozy przystało napawa lękiem, dogłębnym smutkiem wręcz, odsłaniając prawdę o najgłębszych ludzkich lękach. Tym najbardziej pierwotnym i jednocześnie zrozumiałym pozostanie obawa przed samotnością.

Zazwyczaj potrafię zamknąć swoją opinię w kilku zdaniach. Książka Tomasza Sablika budzi we mnie chęć rozpisania się o jej wyjątkowym mrocznym klimacie, dojrzałym pięknie języka, pozostawieniu wielu kwestii domysłom czytelnika, rozbudowanej analizie ludzkiej natury. Nie odda to jednak emocji jakie we mnie wzbudziła. Każdy odbierze ją na swój sposób, niektórym się nie spodoba, innych, jak mnie, trafi prosto w serce.

Wyobraźcie sobie pandemię, nieznanego wirusa, który rozprzestrzenia się na całym świecie, giną setki, tysiące, miliony ludzi. Brzmi znajomo ? Tomasz Sablik postanowił przenieść nas w miejsce gdzie przeżyła ich tylko garstka-na skraju pustyni mieszka małżeństwo, które od lat bezskutecznie stara się o dziecko, w pewnej odległości od nich kolejna para i wygląda na to, że na świecie pozostali tylko oni, od lat nie widzieli innych, żywych ludzi. Jednak pewnej deszczowej nocy ktoś puka do ich drzwi i wszystko się zmienia...

"Zobaczysz to co najważniejsze. To co masz zobaczyć. Zawsze, wszędzie, gdziekolwiek będziesz, cokolwiek byś myślał, czegokolwiek byś się bał, będziesz to widzieć."

Sablik umie pisać! Jest to tak dziwna książka, że podobnej w rękach nie miałam. Ciężko ją umiejscowić w czasie i przestrzeni, tak jakby autor stworzył swój zupełnie odrealniony a z drugiej strony tak normalny świat. Niby wszystko jest znajome a jednocześnie tak dalekie i tak inne od tego do czego jesteśmy przyzwyczajeni. Tu nie ma wartkiej akcji, nic nie pędzi, dzień za dniem, jak na zwolnionych obrotach poznajemy rodziny, żyjące na skraju nicości.  Oglądamy ich z perspektywy podglądacza, ich normalne funkcjonowanie- malowanie płotów, przygotowywanie kąpieli i to w tym tkwi moc tej historii. Jak można napisać książkę, w której prawie nic się nie dzieje a jednocześnie jest tak przerażająca? Zapytajcie Tomka Sablika. Ja przez większość czasu czułam się obserwowana, miałam ochotę oglądać się za siebie by upewnić się, że wbite we mnie spojrzenie to jedynie moja rozbujała wyobraźnia.

Dodatkowo muszę podkreślić to jak pięknie wydawnictwo Vesper wydaje książki to jest sztos, brawo dla nich i brawo dla Dawida Boldysa za ilustracje.

Jest moc! Od razu powiem Wam, że Tomek Sablik w pełni spełnił moje oczekiwania. "Lęk" jest powieścią wyjątkową, z rodzaju tych, o których lepiej wiedzieć jak najmniej przed rozpoczęciem lektury. Dlatego polecam zaufać mi na słowo, że warto i sięgnąć po nią w ciemno. Jeśli jednak wolicie dowiedzieć się czegoś więcej to zapraszam do mojej recenzji.

Przyszłość, okolice nienazwanego miasta. Jakub i Julia od kilku lat wiodą proste życie w małej, drewnianej chatce. Nie mają elektryczności, ani nawet bieżącej wody. Od frontu ich domu rozciąga się nieprzebrana piaszczysta pustynia, po bokach leśna gęstwina. Jedyni sąsiedzi - Daniel i Marta - mieszkają w odległości kilkudziesięciu minut marszem. Jest jeszcze pies Kapral. Z kolei ludzkości już nie ma, przetrzebił ją śmiercionośny wirus, pozostawiając przy życiu najprawdopodobniej niewielki promil. Nasi bohaterowie należą właśnie do tego elitarnego grona ocalałych.

Życie religijnego Jakuba i jego żony płynie leniwie, pozwalając im koncentrować całą swą uwagę na czynnościach dnia codziennego. Obydwoje, a zwłaszcza Julia doświadczają pewnych dolegliwości zdrowotnych. Do tego kobieta marzy o potomku, co zdaje się nie być kwestia priorytetową dla Jakuba.

Koniec beztroski następuje pewnej deszczowej nocy, gdy do drzwi pary puka niespodziewany gość. Olśniewająco piękna nastolatka opowiada im swoją tragiczną historię, prosząc o pomoc. Nie sposób odmówić potrzebującemu, więc bohaterowie zgadzają się przyjąć Żywię pod swój dach. Staje się to początkiem serii dziwnych, niepokojących wydarzeń.

W tej książce intryguje wszystko, począwszy od osadzenia akcji. Owszem, całość dzieje się w rzeczywistości postapo, ale wbrew pozorom główna oś fabularna nie będzie skupiała się wokół walki o przetrwanie w obliczu zagłady. To bohaterowie mają już opanowane i funkcjonują w tych postapokaliptycznych warunkach całkiem nieźle. Realia zrujnowanego świata stanowią jedynie tło wydarzeń, służące stworzeniu klimatu dusznej izolacji i osamotnienia. Kiedy bohatera coś zaniepokoi, nie wyciągnie smartfona w celu wygooglowania zagadnienia, nie zapyta o radę nikogo postronnego. Musi polegać wyłącznie na sobie i swojej intuicji. Wie, że nikt mu nie pomoże, nie podsunie złotego środka. W efekcie rośnie wewnętrzna presja.

Uwagę zwracają również liczne kontrasty. Weźmy na przykład: pustynia - kwintesencja wielkiej pustki i las - przestrzeń tętniąca życiem. Podobnie na poziomie bohaterów: Jakub - zagorzały katolik i Żywia - odprawiająca tajemnicze rytuały i czary. Daniel i Marta - korzystający z dostępnych wygód oraz Jakub i Julia - skrajni minimaliści.

W ogóle umieszczenie pustyni i lasu obok siebie jest dziwne, a przez to diabelnie działające na wyobraźnię i niepokojące. Sama uwielbiam motyw pustyni w horrorach i gdy tylko połapałam się, że występuje ona i w "Lęku", wiedziałam już, że książka mi się spodoba, innej opcji nie ma.

Przejdźmy do kolejnego zagadnienia: erotyka. Seks. Jakuba właściwie poznajemy w momencie gdy odmawia ON zbliżenia swojej żonie, także problem z seksem widoczny jest u niego od początku. Później jest tylko gorzej; tłumione pragnienia i poczucie winy (potęgowane tylko jego religijnością) wzmagają napięcie i lęki. I naprawdę nie trzeba być Freudem aby zorientować się, że takie duszenie w sobie seksualności i cała masa konfliktów wewnętrznych w dłuższej perspektywie działają na psychikę destrukcyjnie. Taka właśnie sytuacja ma miejsce u Jakuba. W ogóle erotyki (w większości tej zakazanej w mniemaniu głównego bohatera) jest w "Lęku" sporo. Ja uważam, że to dobrze, bo umiejętnie zastosowana może być doskonałym narzędziem do ukazania pewnych stanów psychicznych, wywołania emocji.

Na koniec temat najbardziej kontrowersyjny: religia. Wystawiana na próby religijność Jakuba, jego kryzys wiary nie jest uderzeniem w religię samą w sobie, a jedynie sposobem na ukazanie pewnych postaw. Podobne mógłby przejawiać rodzimowierca czy wyznawca Latającego Potwora Spaghetti. W ogóle moim zdaniem podejście Jakuba do religii jest niewłaściwe; krótkowzroczne i fanatyczne. Prawda jest taka, że ta książka będzie taka, jaka będziemy chcieli aby była. Jeśli zinterpretujemy ją jako antyreligijny bełkot, to tym właśnie będzie, ale jeśli otworzymy umysł i zajrzymy głębiej, to być może dostrzeżemy w niej fascynujące psychologiczne studium przypadku. Albo przypadków. Albo coś jeszcze innego.

Dla mnie "Lęk" jest doskonałym horrorem psychologicznym. Wielowymiarowym, tętniącym emocjami, pełnym symboli i metafor. Książkę naturalnie dodaję do ulubionych i polecam całym sercem. Czytajcie, ale nie bezrefleksyjnie - analizujcie, zwracajcie uwagę na szczegóły. Jeśli jeszcze nie czytaliście "Windy" Tomasza Sablika to koniecznie nadróbcie. Delektujcie się mrokiem w najlepszym wydaniu.⠀