Doskonała propozycja dla wielbicieli reportażu. Kolejna książka reporterska finalisty Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego, Pawła Kapusty.
Poznaj świat więzienia widziany oczyma klawiszy za sprawą publikacji “Gad. Spowiedź klawisza”.
"Gad. Spowiedź klawisza” to wstrząsający reportaż o więziennym życiu opowiedziany z perspektywy pracowników służby więziennej. Paweł Kapusta oddaje głos strażnikom, nazywanym w gwarze więziennej gadami. Rozmawia z wychowawcami, oddziałowymi, dowódcami zmian i dyrektorami o ich pracy, więziennej rzeczywistości i o tym, jak wszystko to wpływa na ich psychikę. Odwiedza zakłady karne, prześwietla cele, oddziały, ale i gabinety. Skanuje niewydolny system, wskazując dziury, uchybienia i nieprawidłowości w nim panujące, podkreślając, że niejednokrotnie osadzeni mają znacznie więcej przywilejów niż pilnujący ich strażnicy. Uwypukla braki w resocjalizacji, to, jak niewielki odsetek osadzonych po opuszczeniu więziennych murów przechodzi na dobrą drogę, ale i wspomina o tym, jak często byli więźniowie są stygmatyzowani w społeczeństwie.
Bohaterowie reportażu, rozmówcy autora, opowiadają również o brakach kadrowych i wypaleniu zawodowym. Przyznają, że w polskich więzieniach bije się osadzonych, że kwitnie w nich przemyt, handel czy noszenie grypsów. Wspominają o kontaktach seksualnych strażników z więźniami i wielu innych “grzechach” popełnianych za murami więzienia.
Autor ujawnia wiele nieprawidłowości. Tematyka więziennictwa nie jest mu obca, gdyż jego ojciec przez wiele lat pracował w Służbie Więziennej. Książka napisana jest językiem prostym, ale i przepełniona poczuciem humoru. Tematy trudne autor porusza w sposób rzetelny i interesujący. Na początku publikacji zamieszcza słowniczek, w którym wyjaśnia niektóre pojęcia, co znacznie ułatwia odbiór całości.
Kilka słów o autorze
Paweł Kapusta to polski dziennikarz i reporter, przez kilka lat pisał dla tygodnika “Piłka Nożna”, od 2016 roku pracuje w Wirtualnej Polsce, gdzie zajmuje się głównie tematyką piłkarską. To autor bestsellerowego reportażu “Agonia. Lekarze i pacjenci w stanie krytycznym” oraz wstrząsającego reportażu o więziennictwie “Gad. Spowiedź klawisza”.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura faktu
Jaki obraz polskiego systemu więziennictwa przedstawia książka "Gad. Spowiedź klawisza"?
Książka ukazuje surowy i odarty z iluzji obraz pracy za murami polskich zakładów karnych. Autor skupia się na psychologicznym obciążeniu funkcjonariuszy oraz brutalnej hierarchii panującej wśród osadzonych. Reportaż dokumentuje codzienność pełną napięcia, agresji i systemowych niedociągnięć, z którymi mierzą się strażnicy. Lektura pozwala zrozumieć, jak specyficzne środowisko więzienne wpływa na psychikę i życie prywatne pracowników Służby Więziennej.
Czy w reportażu Pawła Kapusty znajdują się bezpośrednie relacje samych strażników?
Tak, publikacja opiera się na autentycznych i anonimowych rozmowach z czynnymi oraz byłymi funkcjonariuszami. Każdy rozdział przybliża osobiste doświadczenia osób, które na co dzień stykają się z najgroźniejszymi przestępcami w kraju. Rozmówcy dzielą się szczegółami dotyczącymi korupcji, układów oraz trudnych decyzji moralnych podejmowanych pod presją. Dzięki temu czytelnik otrzymuje unikalny wgląd w hermetyczny świat, do którego dostęp mają nieliczni.
Dla jakiego typu czytelnika ta pozycja literacka nie będzie odpowiednia?
Książka nie jest polecana osobom o dużej wrażliwości, które unikają opisów przemocy i wulgaryzmów. Ze względu na tematykę reportaż zawiera liczne drastyczne sceny oraz brutalny język charakterystyczny dla środowiska więziennego. Publikacja ta nie pełni roli lekkiej lektury rozrywkowej, lecz stanowi ciężkie studium ludzkiej natury w skrajnych warunkach. Czytelnicy poszukujący fikcji literackiej mogą poczuć się przytłoczeni surowym, dokumentalnym stylem narracji.
Jakie kluczowe problemy zawodowe strażników więziennych porusza ten reportaż?
Autor kładzie szczególny nacisk na problem wypalenia zawodowego oraz braku wsparcia psychologicznego dla personelu. W treści analizowane są skutki długotrwałego stresu, który często prowadzi do problemów w relacjach rodzinnych i uzależnień. Paweł Kapusta opisuje również zjawisko pogardy, z jaką strażnicy spotykają się zarówno ze strony więźniów, jak i społeczeństwa. Książka rzuca światło na niskie płace oraz braki kadrowe, które bezpośrednio zagrażają bezpieczeństwu wewnątrz jednostek.
Czy lektura skupia się wyłącznie na negatywnych aspektach pracy w więzieniu?
Publikacja koncentruje się na rzetelnym oddaniu rzeczywistości, która w tym zawodzie jest zdominowana przez trudne doświadczenia. Choć autor nie szuka na siłę pozytywów, ukazuje on silne więzi i solidarność rodzącą się między funkcjonariuszami w obliczu zagrożenia. Reportaż pozwala dostrzec ludzką twarz osób ukrytych za mundurem, często traktowanych przedmiotowo przez system. Jest to przede wszystkim obiektywna analiza środowiska, która zmusza do refleksji nad kondycją polskiego więziennictwa.

