Pobrali się w Polsce w latach osiemdziesiątych. Nadia była Polką pochodzącą z Pomorza, Muchtar zaś studiującym tu Libijczykiem. Uczucie, które zrodziło się między nimi było wyjątkowe i kulturowe czy religijne różnice nie miały dla nich większego znaczenia. Później wyjechali do Libii ? tam wszystko zaczęło wyglądać inaczej. Prawo szariatu, jawna dyskryminacja kobiet i radykalnie odmienne obyczaje zmieniły szczęśliwe dotąd pożycie w piekło. Muchtar także przeszedł zaskakującą metamorfozę. Czuły i troskliwy student przeobraził się w brutalnego despotę. Nie był już po prostu mężem, stał się natomiast władcą usiłującym narzucić żonie jedyną słuszną religię i podporządkować ją swej matce. Opór ze strony Nadii sprawił, że szybko stała się ona ofiarą przemocy. Wszystko to sprawiło, że w 1997 roku Nadia uciekła w końcu z muzułmańskiego raju...
Swoje wspomnienia spisała autorka dziewięć lat później. Obawiając się prześladowań ze strony rodziny męża ukryła się pod pseudonimem. "Gorzka pomarańcza" to książka dedykowana wszystkim niemuzułmankom, które pragną związać się z muzułmaninem. Taki związek ma rzecz jasna szanse powodzenia i wielu wyznawców islamu to wspaniali mężowie. Wszystko jednak sprowadza się do otoczenia, do tradycji i wymogów narzucanych przez społeczeństwo.
W krajach europejskich mieszane małżeństwo muzułmanina i chrześcijanki może żyć spokojnie i szczęśliwie, w poszanowaniu własnych wartości. Wystarczy jednak osiedlić się w jednym z państw islamskich, by czuły dotąd małżonek zmienił się w domowego tyrana i despotę. Po prostu wynika to faktu, jak w krajach tych postrzegana jest instytucja małżeństwa. Bezwzględna dominacja mężczyzn jest na porządku dziennym, a człowiek, który chciałby postępować inaczej, z miejsca stałby się pariasem.
"Gorzka pomarańcza" porusza ogromnie ważny i delikatny w swej naturze temat. Jest to jednocześnie książka, którą bardzo dobrze się czyta. Trafimy tu na barwny i wnikliwy opis libijskiego społeczeństwa, szczególnie zaś charakterystykę rodziny. Książkę ubarwiają też niemal sensacyjne wątki, ale przede wszystkim jest to świetny, zaangażowany reportaż.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii listy, wspomnienia
Czy historia opisana w książce "Gorzka pomarańcza" wydarzyła się naprawdę?
Tak, "Gorzka pomarańcza" to autentyczne wspomnienia Polki, która spędziła kilkanaście lat w Libii. Autorka opisuje swoje życie od wyjazdu w latach 80. aż do ucieczki z kraju w 1997 roku. Ze względów bezpieczeństwa posługuje się ona pseudonimem Nadia Hamid, chroniąc swoją obecną prywatność. Treść łączy osobiste dramaty z wnikliwymi obserwacjami społecznymi dotyczącymi tamtego okresu.
Jaki styl narracji dominuje w tej publikacji?
Publikacja łączy cechy literatury faktu, wspomnień oraz reportażu uczestniczącego. Autorka skupia się na dokumentowaniu codzienności w cieniu prawa szariatu i gwałtownej zmiany zachowania męża po powrocie do jego ojczyzny. Tekst jest napisany w sposób bezpośredni i bardzo osobisty, co pozwala czytelnikowi lepiej zrozumieć emocje towarzyszące bohaterce. To rzetelne źródło wiedzy o zderzeniu dwóch odmiennych kręgów kulturowych.
Dla kogo ta książka może okazać się zbyt trudna w odbiorze?
Książka nie jest odpowiednia dla osób szukających lekkiego romansu lub wyidealizowanej historii o życiu w krajach arabskich. Ze względu na drastyczne opisy przemocy domowej oraz dyskryminacji kobiet, lektura może być obciążająca dla wrażliwych czytelników. Publikacja stanowi mocne ostrzeżenie przed wchodzeniem w związki z muzułmanami bez znajomości ich kultury i prawa. Nie polecamy jej również osobom oczekującym wyłącznie wartkiej akcji typowej dla fikcji literackiej.
Jakie aspekty życia w Libii lat 80. i 90. są tu poruszane?
Książka szczegółowo przedstawia radykalne różnice w prawie szariatu oraz jawną dyskryminację kobiet w Libii. Czytelnik poznaje mechanizmy funkcjonowania arabskiej rodziny, rolę matki w islamie oraz wpływ środowiska na postawy jednostki. Autorka ukazuje, jak zachodni model relacji zostaje całkowicie wyparty przez lokalne obyczaje i religijny rygor. Są to cenne obserwacje socjologiczne z perspektywy osoby żyjącej wewnątrz tej społeczności.
Czy pozycja ta skupia się wyłącznie na relacjach rodzinnych?
Oprócz wątków relacyjnych, publikacja oferuje bogaty opis arabsko-muzułmańskiej mentalności i obyczajowości. Nadia Hamid analizuje wpływ wychowania i kultury na psychikę mężczyzn dorastających w systemie patriarchalnym. Znajdziemy tu informacje o codziennych rytuałach, hierarchii społecznej oraz trudnościach w zachowaniu własnej podmiotowości przez chrześcijankę. Całość dopełniają niemal kryminalne wątki związane z planowaniem ucieczki z kraju.
