Factfulness. Dlaczego świat jest lepszy, niż myślimy, czyli jak stereotypy zastąpić realną wiedzą

Świetna książka, pomaga odkleić się od stereotypów i oprzeć na faktach, truizm? Nie koniecznie wystarczy zrobić test zawarty w książce aby się przekonać jak bardzo jesteśmy nimi skażeni. Pozwalają porządkować świat? może, czasem, ale niekiedy wyprowadzają na manowce. Dla mnie lektura obowiązkowa dla każdego myślącego człowieka

Po wędrówkach wielo-światów Gaimana postanowiłam wrócić do naszego. Niektóre z światów Gaimana są przygnębiające, więc postanowiłam przeczytać coś pokrzepiającego. Wybrałam "Factfulness. Dlaczego świat jest lepszy niż myślimy, czyli jak stereotypy zastąpić realną wiedzą" Hansa Roslinga, Olo Roslinga o Anny Rosling Ronnlund.

Bill Gates stwierdził, że jest to "Jedna z najważniejszych książek jaką przeczytałem. To niezbędny przewodnik podpowiadający, jak myśleć w rzeczowy sposób o świecie".

Ta książka doskonale obala stereotypy. We wstępie znajdziemy test, jak postrzegamy świat i jaką mamy o nim wiedzę. 12 prostych pytań. Ja odpowiedziałam prawidłowo na 10 z 12 (dziękuje Sci-Fun za "Krótki film o prawdzie i fałszu"), co sprawiło, że byłam w bardzo małej grupie osób (13%). Większość odpowiada prawidłowo na 2 z 12. Lepszy wynik można uzyskać, dając odpowiedzi losowo. Autor udowadnia, że jest to spowodowane opieraniem się na stereotypach i instynktach. Książka uczy jak pokonywać blokujące nas nawyki. Autor - Hans Rosling był doktorem medycyny oraz pełnił funkcje doradcy dla Światowej Organizacji Zdrowia, Unicefu i był jednym z założycieli szwedzkiego oddziały Lekarze Bez Granic.

Bibliografia tej książki ma ponad 40 stron. Dlaczego o tym pisze? Ponieważ pokazuje, że wnioski są poparte badaniami.

"Factfulness" nie tylko niesie pokrzepienie, pokazując, że świat powoli zmienia się na lepsze. Uczy weryfikacji informacji. Stanowczo leczy z choroby "kiedyś to było lepiej". Doskonały poradnik napisany lekko i ciekawie. Jeden z tych, które uważam, że byłyby dobrymi lekturami w szkole. Nie jest to książka optymistyczna. Jest pokrzepiająca. Optymistyczna, oznaczałoby, że niesie tylko nadzieje, iż będzie lepiej. Ta książka pokazuje w ilu aspektach, jest już lepiej. Nie zaprzecza, że jest jeszcze dużo do zrobienia. Jednakże uczy, jak weryfikować fakty i informacje. Pamiętajmy, że informacja jest podstawą działania. Błędne informacje, to błędne działanie.

Doskonały poradnik napisany przejrzystym, prostym językiem.

Polecam z całego serca

Z różnych powodów bardzo cenię sobie literaturę faktu. Duże znaczenie ma dla mnie możliwość dowiedzenia się czegoś nowego lub pogłębienia swojej wiedzy, poznanie w ten sposób nowych kultur, tradycji czy miejsc. I poświęcenie czasu na czytanie czegoś prawdziwego, popartego faktami. Nie mogłam więc pozwolić, by ominęło mnie „Factfulness”.

Pomyśl o tych wszystkich nieszczęściach, o których słyszysz każdego dnia. Przypomnij sobie o każdej katastrofie, jaką z wielkim upodobaniem nagłośniła telewizja. Przywołaj obraz złych rzeczy, które w zeszłym tygodniu zajęły strony gazet. Świat wydaje się parszywym miejscem, prawda? Tyle kłopotów, biedy, strachu, przemocy. Kataklizmy. Wojny. Zmiany klimatyczne. Ataki terrorystyczne. Aż się nie chce wierzyć, że potrafimy jeszcze się uśmiechać, a wśród nas żyją optymiści.

Oczywiście, to wszystko jest prawdą. Tyle że tego zła i nieszczęścia pojawia się o wiele mniej, niż jeszcze kilka lat temu. Ba, o wiele mniej, niż nam się wydaje. Sytuacja ludzi poprawia się z roku na rok. Coraz więcej dzieci zostaje zaszczepionych. Procent edukowanych dziewczynek wciąż rośnie. Zmienia się jakość życia. Średnia wieku się wydłuża. Znaczna część ludzi przestaje żyć na granicy ubóstwa. To tylko kilka faktów, na które wskazuje autor książki. Rosling w każdym rozdziale, a może nawet w każdym zdaniu udowadnia, jak niewiele wiemy o naszej rzeczywistości i jak błędną wiedzą się kierujemy. A dotyczy to każdego z nas, niezależnie od wykształcenia czy doświadczenia.

Autor publikacji próbuje nam wytłumaczyć, dlaczego tak się dzieje. Opowiada o instynktach, którymi się kierujemy i o tym, w jaki sposób nasz obraz świata zostaje stępiony przez przekazywane nam informacje. Umiejętnie, krok po kroku, udowadnia, w jak wielkim tkwimy błędzie i jak zacofani jesteśmy pod względem posiadanej wiedzy. Rosling nie próbuje natomiast wytykać nam niedouczenia czy niedoinformowania, bo nabywane latami doświadczenie pozwoliło mu się przekonać, że nawet ci najbardziej inteligentni kierują się błędnymi przekonaniami. Dlatego też podczas lektury nie mamy wrażenie dyskomfortu, towarzyszy nam natomiast przekonanie, że ktoś właśnie otwiera nam oczy. I uwierzcie mi, w stwierdzeniu tym naprawdę nie ma żadnej przesady.

Na początku tej publikacji znajdziemy test skupiający się na kwestiach dość dla nas odległych, a jednak aktualnych i zastanawiających. Wśród pytań pojawiają się dotyczące szczepionych dzieci, edukowanych dziewczynek, zmian zachodzących w populacji. Wydawać by się mogło, że każdy z nas dość dużo wie na każdy z tych tematów, a jednak niewiele osób udziela poprawnych odpowiedzi na te pozornie proste pytania. Brak zainteresowania? Niewiedza? A może informacje, jakimi jesteśmy napędzani przez media? Powodów jest wiele, a każdy z nich zostaje wytłumaczony przez autora na kolejnych stronach.

Bardzo podoba mi się sposób, w jaki Rosling prezentuje swą wiedzę. Zamiast suchych faktów oferuje nam interesujące historie i krótkie anegdotki. Opowiada o własnych przeżyciach, intrygujących spotkaniach, ludziach, jacy wywarli na niego wpływ. Podpiera się wykresami, przedstawia liczby, wykorzystuje statystyki. Dzięki temu całość nie tylko posiada naukowy charakter ale również zostaje w ten sposób wzbogacona i stwarza wiarygodne, realistyczne wrażenie.

Mam świadomość, że taki typ literatury nie przekona każdego, szczególnie, że publikację czyta się dość powoli. Myślę jednak, że można z niej wyciągnąć wiele dla siebie. Ja gorąco Wam ją polecam.

Wspaniała książka pomagająca dostrzec prawdziwą rzeczywistosc.