Największe trenerskie seminarium w dziejach futbolu
Barcelona, ostatnie lata XX wieku. Dream Team Johana Cruyffa rozpada się na naszych oczach, trener rewolucjonista odchodzi z klubu, ale jego następcy zmieniają historię futbolu. Styl Cruyffa wciąż święci triumfy i rodzi się nowa generacja piłkarskich myślicieli: Ronald Koeman, Luis Enrique, Laurent Blanc, Frank de Boer, Louis van Gaal, kapitan Dream Teamu Pep Guardiola i młody tłumacz José Mourinho.
Londyn, rok 2020. Prowadzone przez José Mourinho i Pepa Guardiolę drużyny spotykają się w dziewiątej kolejce Premier League sezonu 2020/2021. Mający szansę na pozycję lidera Tottenham podejmuje Manchester City w walce o cenne ligowe punkty. Rywalizacja dwóch wielkich trenerów – pełna trofeów i wyzwisk, skupiająca uwagę całego kontynentu, ale poprzedzona przyjaźnią sprzed 25 lat – trwa w najlepsze.
Dziedzictwo Barcelony, dziedzictwo Cruyffa to po części książka o taktyce – o tym, jak teorie kształtujące współczesny futbol rodziły się w umyśle holenderskiego trenera i jego następców – ale również opowieść o wybitnych jednostkach, które spotkały się kiedyś na Camp Nou, tworząc największe trenerskie seminarium w dziejach piłki nożnej. To historia ich przyjaźni i rywalizacji oraz rzecz o apokaliptycznym konflikcie, który wciąż ma wpływ na oblicze futbolu.
Opinie o książce
José Mourinho jako szatan, a Barcelona jako jego utracony raj? Takie rzeczy tylko u Jonathana Wilsona. Cruyff, van Gaal, Guardiola, Luis Enrique, Koeman i ten wygnany – oto największe seminarium trenerskie w historii futbolu, filozoficzny wykład i niezapomniane mecze w jednej książce o tym, dlaczego wszystkie drogi dzisiejszej piłki prowadzą na Camp Nou.
Michał Okoński, „Tygodnik Powszechny”
Książka ta to historia gry w piłkę nożną za pomocą podań, a także wielka kronika boju o duszę futbolu. Settembrinim z Czarodziejskiej góry jest w nim Johan Cruyff oraz jego uczeń Guardiola, zaś Naphtą José Mourinho i jemu podobni. I tak jak czytając arcydzieło Manna, wszyscy życzyliśmy sobie, by młodego Castorpa porwał raczej Settembrini, tak tutaj też od pierwszej strony wiemy, komu kibicować.
Leszek Orłowski, Piłka Nożna/CANAL+
Jonathan Wilson to autor wybitny i każda jego książka to potwierdza. Dokonała narracja poprzedzona głębokim przestudiowaniem tematu powoduje, że czytanie jest przyjemnością. Niezależnie od tego, czy Czytelnik jest kibicem Barcelony od dziecka, czy też nie zna zbytnio katalońskiego klubu, znajdzie tu coś dla siebie.
Maciej Iwański, TVP Sport
O autorze
Jonathan Wilson Brytyjski dziennikarz sportowy piszący m.in. dla „The Guardian”, „The Independent” i „Sports Illustrated”. Felietonista „World Soccer” oraz założyciel kwartalnika o futbolu „The Blizzard”. Autor kilku książek piłkarskich, m.in. o Sunderlandzie, Brianie Cloughu czy Liverpoolu. Jego Odwrócona piramida (Polityka, 2012) o historii taktyki piłkarskiej została w 2009 roku nagrodzona tytułem Piłkarskiej Książki Roku w Wielkiej Brytanii. W 2019 roku nakładem Wydawnictwa SQN ukaże się w Polsce jego najnowsza pozycja: The Barcelona Inheritance: The Evolution of Winning Soccer Tactics FROM Cruyff to Guardiola.
Czy książka skupia się wyłącznie na wynikach sportowych Barcelony?
Publikacja koncentruje się przede wszystkim na ewolucji myśli taktycznej i wzajemnych powiązaniach między wybitnymi trenerami związanymi z katalońskim klubem. Autor szczegółowo analizuje, jak idee Johana Cruyffa wpłynęły na warsztat Pepa Guardioli, José Mourinho czy Louisa van Gaala. Zamiast suchych statystyk meczowych, czytelnik otrzymuje głęboki wgląd w filozofię gry, która zdefiniowała współczesny futbol. To doskonała lektura dla osób chcących zrozumieć, skąd wzięły się schematy taktyczne dominujące w dzisiejszych ligach europejskich.
Jaki poziom wiedzy o taktyce jest wymagany do lektury "Dziedzictwo Barcelony. Dziedzictwo Cruyffa"?
Książka jest napisana przystępnym językiem, jednak najlepiej odnajdą się w niej osoby posiadające chociaż podstawową orientację w historii europejskiej piłki nożnej. Jonathan Wilson sprawnie łączy anegdoty z analizą systemów gry, co sprawia, że treść jest zrozumiała nawet bez specjalistycznego wykształcenia trenerskiego. Autor prowadzi czytelnika przez zawiłości formacji, tłumacząc wpływ poszczególnych postaci na rozwój dyscypliny na przestrzeni lat. Jest to wartościowe uzupełnienie wiedzy dla każdego fana, który chce wyjść poza oglądanie samych transmisji meczowych.
Czy w treści znajdę szczegółowe informacje o rywalizacji Guardioli z Mourinho?
Tak, autor poświęca wiele miejsca na analizę transformacji relacji między tymi dwoma szkoleniowcami, od ich wspólnych początków na Camp Nou aż po otwarty konflikt. Wilson bada, w którym momencie ich drogi ideologiczne się rozeszły i jak ta rywalizacja wpłynęła na styl gry prowadzonych przez nich drużyn. Czytelnik dowiaduje się, jak wspólne korzenie w Barcelonie ukształtowały dwa skrajnie różne podejścia do futbolu. To studium psychologii i ambicji, które wykracza daleko poza ramy zwykłego reportażu sportowego.
Dla kogo ta pozycja może okazać się zbyt wymagająca lub nużąca?
Książka ta nie jest odpowiednia dla czytelników szukających lekkich biografii opartych głównie na plotkach z życia prywatnego piłkarzy. Skupienie na detalach taktycznych i teoretycznych podstawach futbolu wymaga od odbiorcy pewnego stopnia koncentracji oraz zaangażowania. Osoby preferujące dynamiczne opisy akcji meczowych mogą poczuć się przytłoczone obszernymi analizami filozofii szkoleniowej. Jest to pozycja skierowana do analitycznych umysłów, które cenią merytoryczną głębię ponad sensacyjną narrację.
Czy autor nawiązuje do historycznych korzeni futbolu totalnego?
Jonathan Wilson osadza opisywane wydarzenia w szerokim kontekście historycznym, wywodząc współczesne sukcesy z rewolucji zapoczątkowanej przez holenderską szkołę piłki. Tekst precyzyjnie wyjaśnia, w jaki sposób koncepcje Cruyffa stały się fundamentem dla kolejnych pokoleń trenerów pracujących w Barcelonie i poza nią. Dzięki temu czytelnik może dostrzec ciągłość w rozwoju dyscypliny na przestrzeni ostatnich kilku dekad. Wiedza ta pozwala lepiej zrozumieć obecne trendy panujące w taktyce topowych lig świata.
