Monografia stanowi bardzo udaną próbę przybliżenia sylwetki Jana Grotowica postaci nie tylko barwnej, lecz także ważnej dla dziejów zarówno Kościoła, jak i XIV-wiecznej Polski. Książka została oparta na bardzo rozległej kwerendzie archiwalno-bibliotecznej. Spożytkowano w niej zarówno źródła drukowane, jak i rękopiśmienne i to niejednokrotnie jak dotąd niewykorzystane przez badaczy, co w odniesieniu do wieku XIV stanowi godne odnotowania osiągnięcie. Rozprawa ta wprowadza do obiegu naukowego szereg istotnych spostrzeżeń dotyczących diecezji krakowskiej pod rządami Jana Grotowica i uwag odnośnie do początków inkwizycji na ziemiach polskich czy też nowych ustaleń na temat pośmiertnego kultu biskupa. Całość dopełniają dobrze dobrane materiały ikonograficzne, a także zestawienia informacji zebrane w tabele, które w wielu przypadkach znacząco ułatwiają śledzenie narracji. Autorka wykazała się bardzo dobrą znajomością literatury przedmiotu obejmującej wiele różnych dziedzin, od genealogii aż po dzieje historii gospodarczej. (Z recenzji dr. hab. Wiktora Szymborskiego, prof. UJ)
Bohaterem niniejszego opracowania jest 26. biskup krakowski Jan Grotowic herbu Rawicz (ok. 12801347). Ten żyjący w czasach Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego dostojnik kościelny nie doczekał się do tej pory monografii stanowiącej pełne opracowanie biograficzne, z możliwie najszerszym naświetleniem problemów badawczych. Hierarcha ten należy do szczególnie wyrazistych, a wręcz kontrowersyjnych przedstawicieli XIV-wiecznego polskiego episkopatu i już sam ten fakt czyni jego postać godną zainteresowania. Niniejsza książka wpisuje się w rozkwitający w ostatnich dekadach gatunek prac historycznych jakimi są monografie biograficzne polskich biskupów średniowiecznych.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii biografie i autobiografie
Jakie aspekty życia Jana Grotowica porusza ta publikacja?
Książka stanowi kompleksowe studium biograficzne Jana Grotowica, obejmujące jego działalność polityczną, kościelną oraz gospodarczą w XIV-wiecznej Polsce. Autorka szczegółowo analizuje rządy biskupa w diecezji krakowskiej za czasów Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego. Publikacja rzuca nowe światło na kontrowersyjne aspekty jego posługi oraz wpływ na ówczesną strukturę państwową. Czytelnik odnajdzie tu również unikalne informacje o pośmiertnym kulcie hierarchy oraz jego korzeniach genealogicznych.
Czy treść książki opiera się na wcześniej niepublikowanych materiałach źródłowych?
Tak, monografia wykorzystuje szeroką kwerendę archiwalną, w tym liczne źródła rękopiśmienne, które nie były wcześniej analizowane przez historyków. Dzięki temu praca wprowadza do obiegu naukowego nowe ustalenia dotyczące między innymi początków inkwizycji na ziemiach polskich. Materiał merytoryczny uzupełniają tabele i zestawienia, które systematyzują złożone dane historyczne z okresu średniowiecza. To rzetelne opracowanie naukowe, które wypełnia istotną lukę w polskiej historiografii czternastego wieku.
Czy w książce znajdują się elementy ułatwiające zrozumienie kontekstu historycznego?
Publikacja została wzbogacona o starannie dobrane materiały ikonograficzne oraz przejrzyste tabele informacyjne ułatwiające śledzenie narracji. Te dodatki wizualne pomagają w zrozumieniu skomplikowanej genealogii rodu Rawiczów oraz powiązań politycznych biskupa z ówczesną elitą władzy. Dzięki syntetycznym zestawieniom czytelnik może łatwiej przyswoić fakty dotyczące administracji diecezjalnej i historii gospodarczej regionu. Jest to szczególnie pomocne przy analizowaniu rozległych danych pochodzących z wielu różnych dziedzin nauki.
Czy książka "Biskup krakowski Jan Grotowic (ok.1280-1347)" jest przeznaczona tylko dla teologów?
Nie, monografia jest skierowana do szerokiego grona badaczy średniowiecza, pasjonatów historii Polski oraz osób zainteresowanych genealogią szlachecką. Choć głównym bohaterem jest hierarcha, autorka kładzie duży nacisk na szerokie tło historyczne epoki dwóch ostatnich królów z dynastii Piastów. Praca łączy wątki religijne z politycznymi i społecznymi, co czyni ją wartościową dla historyków o różnych specjalnościach. To wyrazisty portret postaci, która wywarła znaczący wpływ na dzieje całego państwa polskiego.
Dla kogo ta monografia historyczna może okazać się zbyt wymagająca?
Z uwagi na swój ściśle naukowy charakter i gęsty aparat krytyczny, książka nie jest odpowiednia dla osób szukających lekkiej, fabularyzowanej biografii. Publikacja operuje terminologią specjalistyczną i odwołuje się do licznych źródeł łacińskich oraz literatury przedmiotu z zakresu historii kościoła. Czytelnicy oczekujący uproszczonej opowieści bez przypisów i analiz źródłowych mogą poczuć się przytłoczeni szczegółowością tego opracowania. Jest to pozycja dedykowana odbiorcom poszukującym rzetelnej i pogłębionej wiedzy historycznej o XIV wieku.
