Katarzyna II

Katarzyna II, cesarzowa Rosji, przez wielu nazywana Katarzyną Wielką, była despotyczną władczynią, ale i jedną z najważniejszych postaci europejskiego oświecenia.

Katarzyna II nie cieszy się w Polsce dobrą sławą. To właśnie ją obarcza się winą za upadek Rzeczypospolitej Obojga Narodów. I faktycznie - caryca była inspiratorką rozbiorów Polski, choć trzeba przyznać, że jedynie wykorzystała słabość sarmackiej republiki, aby przysporzyć Rosji nowych terytoriów. W polityce była bowiem bezwzględna i to zarówno, jeśli chodzi o wojny czy dyplomację z innymi państwami, jak i sprawy wewnętrzne cesarstwa. Dlatego właśnie nazywana jest w Rosji Katarzyną Wielką.

Urodziła się w Szczecinie w roku 1729 jako księżniczka Zofia Augusta Anhalt-Zerbst. Wyswatana z rosyjskim następcą tronu Piotrem II po niecałym roku jego rządów objęła władzę w cesarstwie na skutek pałacowego przewrotu. Do końca życia dzierżyła ster rządów i to niezwykle mocno. Wszelkie próby oporu tłumiła w zarodku, a buntowników wysyłała na Syberię. Niejednokrotnie zarzucano jej obyczajową rozwiązłość. Miała licznych kochanków, wśród których był zarówno feldmarszałek książę Potiomkin, jak i Stanisław Poniatowski, późniejszy król Polski Stanisław August. Katarzyna II zmarła w roku 1796.

Na naszych stronach dostępna jest niezwykła książka, która wyszła spod pióra Katarzyny Wielkiej. To "Pamiętniki cesarzowej Katarzyny II jej własną ręką spisane". Wydał je po raz pierwszy Aleksander Herzen, a miało to miejsce w Londynie w roku 1858. Są to zapiski z lat 1744-1759. Za życia carycy nie ujrzały one światła dziennego. Dopiero po jej śmierci znalazł je syn Katarzyny - car Paweł I. Na kartach pamiętników odkrywamy niesamowity świat dramatów i pałacowych intryg, które faktycznie kierowały losem Rosji.