Ja, w łachmanach, obskubany, ja pozer, renegat, zdrajca, megaloman, najświętszy od czasów Sienkiewicza i Reymonta. Z Dziennika 1967–1969 Witolda Gombrowicza Imponuje konsekwencja, z jaką Gombrowicz od debiutu, a właściwie od dzieciństwa budował własną podmiotowość, świadomie kreował to niespójne „ja”. Ale może wyznaniom i autointerpretacjom Gombrowicza dotyczącym tego „ja” nie należy ufać? Z rozdziału trzeciego * Józef Olejniczak czyta Gombrowicza za pośrednictwem kategorii podmiotowości – próbuje rozszyfrować tajemnice pisarskiego „ja”. Służy temu i opowieść o biografii, i analiza form autobiograficzności w jego dziele. Pasjonującą narracją o życiu i twórczości Gombrowicza kieruje porządek biografii, w którą Gombrowicz wpisywał swoje „ślady obecności”. Towarzyszymy jednemu z najważniejszych polskich twórców najpierw w okresie dzieciństwa, młodości i dochodzenia do literackiego debiutu w międzywojennej Warszawie, później podczas wyjazdu i emigracji w Argentynie, a następnie po powrocie do Europy – aż do śmierci we Francji. Opowieść o biografii przenika się z analizami dzieł, co sprawia, że obydwa te wątki – egzystencja i literatura – nie mogą tu bez siebie istnieć.
PROJEKT: EGZYSTENCJA I LITERATURA Seria poświęcona jest wybitnym polskim pisarzom – ich twórczości ujmowanej przez nich samych i interpretowanej przez krytyków jako projekt egzystencjalny, jako próba ustanowienia i zapisania siebie i swojego sposobu odczytywania sensów rzeczywistości, indywidualnego oglądu różnych jej sfer – społecznej, politycznej, etycznej, kulturowej, metafizycznej. Istotnymi kategoriami wyjaśniającymi pisarskie dzieło są w tym przypadku biografia, tożsamość oraz kształtujące je szeroko rozumiane doświadczenie: cielesne i zmysłowe, psychiczne i społeczne, historyczne i polityczne, etniczne i estetyczne, religijne i duchowe...
W serii ukazały się tomy: Agnieszka Kałowska, Witkacy. Etyka Marzena Woźniak-Łabieniec, Rymkiewicz. Metafizyka Maciej Urbanowski, Brzozowski. Nowoczesność Anna Legeżyńska, Hartwig. Wdzięczność Tomasz Garbol, Miłosz. Los Adrian Gleń, Stasiuk. Istnienie Agnieszka Kramkowska-Dąbrowska, Krasiński. Świadectwo Dariusz Kulesza, Zofia Kossak-Szczucka. Służba
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii biografie i autobiografie lub z serii Projekt: Egzystencja I Literatura
Czy książka "Witold Gombrowicz. Ja!" jest chronologiczną biografią pisarza?
Nie, ta publikacja to pogłębione studium tożsamości i autokreacji Witolda Gombrowicza, a nie klasyczna biografia faktograficzna. Józef Olejniczak analizuje proces budowania podmiotowości przez autora, opierając się na jego tekstach oraz listach. Czytelnik znajdzie tu refleksję nad niespójnością wizerunku, który Gombrowicz świadomie kreował przez całe swoje życie. Jest to pozycja idealna dla osób znających już podstawowe fakty z życia pisarza i szukających ich filozoficznej interpretacji.
Na jakich okresach twórczości Gombrowicza skupia się autor tej publikacji?
Autor koncentruje się przede wszystkim na dojrzałym etapie życia Gombrowicza, w tym na szczegółowej analizie jego "Dziennika". Praca bada ewolucję podmiotowości pisarza od momentu jego debiutu aż po ostatnie lata spędzone na emigracji. Józef Olejniczak zestawia autointerpretacje Gombrowicza z obiektywnymi mechanizmami literackimi, jakimi posługiwał się ten twórca. Dzięki temu czytelnik zyskuje wgląd w to, jak ewoluowało poczucie własnej wartości i roli społecznej autora "Ferdydurke".
Czy lektura wymaga wcześniejszej znajomości wszystkich dzieł Gombrowicza?
Tak, pełne zrozumienie argumentacji Józefa Olejniczaka wymaga od czytelnika orientacji w najważniejszych tekstach literackich Gombrowicza. Książka operuje licznymi nawiązaniami do konkretnych fragmentów "Dziennika" oraz innych kluczowych utworów autora. Autor posługuje się językiem literaturoznawczym, co sprawia, że treść jest gęsta od terminologii specjalistycznej. Lektura będzie najbardziej owocna dla osób, które mają już za sobą lekturę głównych powieści i dramatów pisarza.
Jaką rolę w tej publikacji odgrywa seria wydawnicza Projekt: Egzystencja i Literatura?
Przynależność do tej serii definiuje naukowy i eseistyczny charakter książki, łączący wątki biograficzne z analizą filozoficzną. Publikacja nie ogranicza się do opisu wydarzeń, lecz szuka odpowiedzi na pytania o relację między życiem a twórczością. Seria ta stawia na wysoki poziom merytoryczny, co gwarantuje rzetelne podejście do tematu podmiotowości w literaturze. Jest to pozycja skierowana do świadomego odbiorcy, ceniącego publikacje z pogranicza humanistyki i teorii literatury.
Dla jakiego typu czytelnika ta pozycja może okazać się zbyt trudna?
Książka ta nie jest odpowiednim wyborem dla osób poszukujących lekkiej, popularyzatorskiej biografii skupionej na anegdotach z życia prywatnego. Ze względu na swój analityczny i hermetyczny język, może ona zniechęcić czytelników nieprzyzwyczajonych do tekstów akademickich. Autor podważa wiele wyznań samego Gombrowicza, co wymaga od odbiorcy krytycznego podejścia i dużego skupienia. Jeśli szukasz prostego wprowadzenia do życiorysu autora, ta monografia może przytłoczyć Cię poziomem skomplikowania interpretacji.
