Przesiadka

Informacje szczegółowe Pokaż wszystkie

Wydawnictwo:	Instytut Teatralny
Oprawa:	Twarda
Rok wydania:	2024
Ilość stron:	120

17,64 zł

Cena okładkowa: 20,00 zł

Wyślemy 09.07.2026

Darmowa dostawa z DPD Pickup od 159 zł

Do darmowej dostawy brakuje Ci: 159,00 zł

Koszt dostawy od 6,99

Opis

Komentarz Jacka Kopcińskiego do sztuki Jarosława Jakubowskiego Przesiadka do nowego życia Nowa sztuka Jarosława Jakubowskiego dedykowana jest Antoniemu Kępińskiemu, wybitnemu polskiemu psychiatrze, który zgłębił naturę nerwic, opisał schizofrenię i zbadał melancholię. Najważniejsze prace Kępińskiego zostały opublikowane w roku jego śmierci, a kolejne ukazywały się już pośmiertnie. Jakubowskiego zainspirował zwłaszcza Lęk z 1977, charakteryzowany przez Kępińskiego jako wewnętrzny proces psychiczny, różny od zwykłego strachu. W lęku, doświadczanym poprzez niepokój, paraliżujące napięcie, głębokie skrępowanie, poczucie winy czy zagrożenia, pogrążeni się wszyscy bohaterowie Przesiadki. Niezależnie od wieku, światopoglądu, funkcji społecznej i osobistego doświadczenia to lęk określa ich kondycję i stanowi główną przyczynę samotności. Jest wśród tych ludzi sam Kępiński. Psychiatra zjawia się w trzecim akcie sztuki jako Profesor, choć wśród zupełnie współczesnych bohaterów Przesiadki jego obecność może być tylko symboliczna. Zjawia się więc niczym Chochoł w Weselu Wyspiańskiego, z charakterystycznym pytaniem na ustach: „Czy ktoś mnie wołał?”. Profesor reaguje na „czyjeś wołanie/w mroku nocy”, ale jeżeli rzeczywiście ktoś z ludzi zgromadzonych w dworcowej poczekalni wołał psychiatrę, to tylko we śnie. Sen jest w sztuce Jakubowskiego synonimem podświadomości i właśnie podświadomość jej zalęknionych bohaterów wzywa pomocy, to znaczy lekarza. Sama poczekalnia jest zresztą miejscem symbolicznym, zgromadzeni w niej podróżni doświadczają przecież głębokiej przemiany. Jakubowski pokazał ludzi przypadkowych, dobranych jednak według nieprzypadkowego klucza. Oprócz lęku, łączy ich przynależność do tego samego społeczeństwa, którego istnienie jako wspólnoty współczesnych Polaków zostaje w sztuce podane w wątpliwość. Na symbolicznej stacji PKP spotykają się więc młody ksiądz-alkoholik Alan i starzejąca się nauczycielka-feministka Beata, jest tam aktywistka klimatyczna Maria (lat 22) i rozwiedziony katolik Lucjan (lat 55) wraz z byłą żoną w żałobie Ireną. Jest też „menelka” Daria w wieku nieokreślonym i młody samobójca o niekreślonej płci i aż trzech imionach Jacek/Joanna/Dimissa. Jakubowski umiejętnie buduje efekt „A to Polska właśnie…”. W realistycznym akcie pierwszym rolę postaci, która jednym niepokojącym pytaniem „Kula czy krzyż” (parafraza tytułu powieści Chestertona Kula i krzyż) wciąga podróżujących w konflikt, jest koczująca na dworcu „menelka” Daria. W onirycznym akcie drugim, w stylu kabaretowego performansu, trudne pytania zadaje podróżnym transseksualna Dimissa, odgrywająca przed zebranymi spektakl kabaretowy o tragicznej wymowie. Dymissa (ten, ta, to które się „wypisało”, podało do dymisji) jest bowiem zjawą syna Lucjana i Ireny, który odebrał sobie życie z powodu samotności i odrzucenia, zwłaszcza przez pijącego ojca. Bohater/ka wraca w rocznicę swojej śmierci, by osądzić rodziców. Zarysowana panorama konfliktów społecznych, zamienia się więc w psychodramę, która ma groteskowy kształt, ale poważną wymowę i domaga się rozwiązania. Psychiatra w akcie trzecim przychodzi zarówno do współczesnych Polaków („wystarczy rozejrzeć się dokoła/jesteśmy społeczeństwem świrów” – mówi Maria) jak i ludzi współczesnych, którzy nie radzą sobie z tak trudnymi problemami, jak obecność w rodzinie transseksualnego dziecka. Postacią, która skupia na sobie największą uwagę, jest właśnie Jacek/Joanna. To właśnie on/ona inicjuje proces wewnętrznej przemiany pozostałych bohaterów sztuki. Dzięki Dymissie satyra na Polskę współczesną zyskuje wymiar zbiorowej terapii, którą skutecznie przeprowadza Profesor. Niemały wpływ na jej przebieg ma zresztą osobiste doświadczenie psychiatry, który u szczytu swojej kariery musiał się zmagać ze śmiertelną chorobą. Pytanie o wartość i sens życia zadają sobie także inni ludzie zgromadzeni w dworcowej poczekalni. Odpowiedź na nie zakłada bezwzględną szczerość, do której dojrzewa każdy z podróżnych, łącznie z Jackiem/Joanną i Profesorem. Na koniec wszyscy tworzą kruchą wspólnotę ludzi uwolnionych od lęku i samotności. Gdy w bezpretensjonalnej scenie wspólnie „śpiewają swoje ukochane piosenki”, czujemy, że terapia się udała.

Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii dramat

Szczegóły

Autor: Jarosław Jakubowski
Wydawnictwo Instytut Teatralny
Oprawa: Twarda
Rok wydania: 2024
Ilość stron: 120
Stan: nowy, pełnowartościowy produkt
Model: 9788367682244
ISBN: 9788367682244
EAN: 9788367682244
Wymiary: 147 x 210 x 13 mm
Dane producenta: Prószyński Media Sp. z o. o., Rzymowskiego 28, 02-697 Warszawa, Polska, dzialhandlowy@proszynskimedia.pl, tel. 226077925

Recenzje

Dodaj recenzję

Sprawdź zasady dodawania i publikowania recenzji >

Co czytać po Przesiadka?

1. Koń, Jarosław Jakubowski
Jarosław Jakubowski w swoim przewrotnym stylu, trochę humorystycznie, trochę upiornie, opowiada historię tajemniczej wyprawy na polską prowincję, której celem był zakup konia. Autor zręcznie gra konwencjami, zbija czytelnika z tropu, wpuszcza w literackie maliny. Ta wyprawa gęsta jest od surrealistycznych, nieoczekiwanych przejść, to pretekst do powiedzenia czegoś głębszego na temat człowieka, jego duchowości i tego, w jakim miejscu obecnie się znajduje. To niewątpliwie gorzka książka, główni...
2. Bardzo długa zima, Jarosław Jakubowski
O książce Każdemu, komu wydawałoby się, że tomem Bardzo długa zima Jarosław Jakubowski nawiązuje do klasyków, zalecałbym – raz jeszcze – skupiony powrót do tekstu książki. Cóż z tego, że zauroczeni zostajemy efektem dość precyzyjnej mozaiki, w której zdecydowanie na swoich miejscach odnajdują się kolejno: Różewicz (a właściwie to – bracia Różewiczowie), Barańczak, Miłosz, Celan, Eliot i im podobni – skoro całość skonstruowana została tak, by „umykać”...
3. Ciemna Dolina, Jarosław Jakubowski
Zawarta w opowiadaniach Jarosława Jakubowskiego mroczna, miejscami dystopiczna wizja świata przedstawia człowieka w mętnych falach własnego istnienia, stopniowo odgradzającego się od środowiska, w którym żyje, poprzez coraz głębsze zanurzanie się w swoim wewnętrznym cierpieniu, frustracji i wynikającym z nich obłędzie. Tę jałowość egzystencji przerywają nagłe, zaskakujące wydarzenia z pogranicza jawy i snu, realizmu i metafizyki, świadomości i iluzji: bunt maszyn, demoniczne postaci, duchy cz...
4. Żywołapka, Jarosław Jakubowski
Jarosław Jakubowski w najwyższej formie! I w Formie. Nic dziwnego! Wydawnictwo Forma wyławia bowiem z rzeki polskiej prozy prawdziwe perełki. A taką niewątpliwie jest Żywołapka. Oto barwna postać bohatera łączy się z jego barwną opowieścią o nim samym na tle barwnej Polski początków lat dziewięćdziesiątych dwudziestego wieku. Mnóstwo w tym tragikomicznej przekory przywołującej najlepsze wzory powieści łotrzykowskiej czy pamiętne filmy z tamtych czasów, by przypomnieć choćby Darmozjada polskie...
5. Wojna, Jarosław Jakubowski
Powieść Wojna zaczyna się od zaskakującej sytuacji: oto w miasteczku jakich wiele w Polsce, w Ciemnej Dolinie, ni stąd, ni zowąd pojawiają się osobniki ubrane w stroje khaki i zaczynają bezprzykładną rzeź ludności cywilnej, przypominającą okrucieństwa popełniane przez Niemców w Warszawie czy Rosjan w Czeczenii. Telefony milczą, a zrozpaczeni mieszkańcy nie mogą dociec, co sprowadziło na ich miasto zielone ludziki, jako żywo przypominające te, które nie tak dawno zajmowały Krym dla Putina. Jak...
6. Bałkański burdel. Sześć dramatów z Kosowa, Jeton Neziraj
W „Bałkańskim burdelu” znalazło się sześć utworów:– „Bałkański Burdel” w przekładzie Gabrieli Abrasowicz i Urtana Mučoli, w której to sztuce autor przepisuje „Oresteję” Ajschylosa, przenosząc akcję do powojennej Jugosławii.– „Powrót Karola Maya” w przekładzie Urtana Mučoli i opracowaniu Gabrieli Abrasowicz – cięty, ironiczny portret Europy.– „Lot nad kosowskim teatrem” w przekładzie Gabrieli Abrasowicz to meta...
7. Klasyka mistrzów. Jan Twardowski. Wybór wierszy, Jan Twardowski
Odkryj świat, w którym prostota słów skrywa głębię myśli, a codzienność splata się z wiecznością. Przedstawiamy "Klasyka mistrzów. Jan Twardowski. Wybór wierszy", zbiór, który przenosi czytelnika w unikalną podróż po poezji jednego z najbardziej cenionych polskich twórców, księdza Jana Twardowskiego. To zaproszenie do zanurzenia się w literaturze, która od dziesięcioleci inspiruje, wzrusza i uczy patrzeć na świat z innej perspektywy.Jan Twardowski (1915-2006), znany jako "ksiądz piszący wiers...
8. Wiersze wybrane, Krzysztof Kamil Baczyński
Krzysztof Kamil Baczyński – „żołnierz, poeta, czasu kurz” uznawany za jednego z najwybitniejszych polskich mistrzów słowa, przedstawiciel pokolenia Kolumbów. Cechował go wybitny zmysł obserwacji, niezwykła wrażliwość, a także niespotykana uniwersalność. Także współcześnie wielu zachwyca się subtelnym pięknem jego poezji oraz spostrzeżeniami na temat życia, świata i miłości. W niniejszym, starannie przygotowanym we współpracy z Biblioteką Narodową, zbiorze poezji Krzy...
9. Wypisy, Marcin Świetlicki
Poezja Marcina Świetlickiego to zjawisko, które od lat niezmiennie fascynuje i prowokuje do refleksji. Oto nadszedł moment, na który z utęsknieniem czekało wielu miłośników autentycznego słowa. Przedstawiamy "Wypisy" - najnowszy zbiór wierszy tego wybitnego twórcy, będący kontynuacją wyjątkowej, dekadowej tradycji wydawniczej.To kolejna odsłona intymnego dziennika poetyckiego, który bezkompromisowo mierzy się z otaczającą nas rzeczywistością, jednocześnie zapraszając do głębokiego zanurzenia ...
10. Zmieniaj swoje życie na lepsze. Perełka 296
„Zmieniaj swoje życie na lepsze” – ta perełka to doskonały motywator, zapoczątkowujący zmiany. Doskonała na prezent, który możesz zrobić sobie samemu lub ważnej dla Ciebie osobie. Wszak „nawet najmniejsza zmiana dokonywana dzień po dniu może za jakiś czas przynieść niespodziewanie wielkie efekty” (Jadwiga Stasica).Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii aforyzm, humor lub z serii Perełka
11. Kobieta. Noc i dzień., Magdalena Drzewiecka
W dzisiejszym świecie, gdzie tempo życia często zagłusza wewnętrzny rytm, tomik "Kobieta. Noc i dzień." Magdaleny Drzewieckiej staje się prawdziwą przystanią dla duszy. To poezja, która z niezwykłą czułością oddaje głos kobietom, które w pędzie codzienności zapomniały o swoich prawdziwych potrzebach. Autorka zaprasza do przestrzeni, gdzie można wreszcie przestać udawać i z akceptacją pochylić się nad sobą. Wiersze te to świadectwo wewnętrznych zmagań - tęsknot, lęków i oczekiwań, ale też budz...
12. Serce me czuje…, Zygmunt Kot
"Serce me czuje..." to poruszający tomik poezji Zygmunta Kota, zapraszający do głębokiej introspekcji i wrażliwej podróży przez meandry ludzkiej egzystencji. Autor z niezwykłą precyzją i delikatnością uchwycił ulotność codziennych chwil, przekształcając je w uniwersalne prawdy o życiu, stracie, nadziei i przemijaniu. To zbiór wierszy, które rezonują z najgłębszymi emocjami, prowokując do refleksji nad własnym doświadczeniem.Intymna podróż z poezją Zygmunta KotaKsiążka stanowi zapis wewnętrzne...
13. Poezja naszych dni. Tom 7
Poezja naszych dni, tom 7 to literacka podróż przez współczesne odcienie słowa, zaproszenie do świata, gdzie emocje i refleksje splatają się w niezwykłą mozaikę. To już siódma odsłona cenionej antologii, która konsekwentnie buduje mosty między czytelnikami a najnowszymi głosami polskiej poezji.Odkryj Świat Współczesnej PoezjiTen wyjątkowy zbiór gromadzi aż 260 wierszy autorstwa 66 twórców z różnych zakątków Polski, prezentując niezwykłą paletę stylów i perspektyw. Każdy wiersz jest niczym okn...
14. Funeralia i wiersze o zabijaniu, Kazimierz Wóycicki
Poezja ma niezwykłą moc ukazywania najgłębszych prawd o ludzkiej egzystencji, a tom "Funeralia i wiersze o zabijaniu" Kazimierza Wóycickiego to zbiór, który bezkompromisowo i z niezwykłą odwagą mierzy się z najbardziej wymagającymi aspektami naszego doświadczenia.Autor zabiera czytelnika w intymną, a zarazem uniwersalną podróż przez krainy, gdzie dominują motywy przemocy, nieuchronnego przemijania oraz rozpadu cywilizacji. Każdy wiersz to misternie utkany obraz, który wnika głęboko w świadomo...
15. Hedoniści, Alina Biernacka
W świecie, gdzie chaos informacyjny i wszechobecny szum często skłaniają nas do szukania prostych odpowiedzi, tomik poezji "Hedoniści" Aliny Biernackiej staje się przewodnikiem po meandrach współczesnego życia. Autorka z niezwykłą odwagą i przenikliwością zaprasza czytelników do dialogu z tym, co zazwyczaj bywa spychane na margines, przemilczane lub niezauważane. To książka, która zmusza do refleksji, ale jednocześnie oferuje poczucie zrozumienia i nadziei, udowadniając, że prawdziwe poznanie...
16. Znaki, Jarosław Jakubowski
Utwory zamieszczone w książce takie jak: „Generał”, „Znaki”, „Banalna historia”, „Równina” czy „Urodziny” doczekały się publikacji książkowych, wystawień teatralnych oraz słuchowisk. Oprócz nich w tomie znalazły się również nigdy dotąd niepublikowane dramaty: „Hermaszewski”, „Moja Romy” oraz „Powrót porucznika”. Jak pisze we wstępie autor: „Zaprezentowane tu utwory są opowieściami o ludziach ...
17. Miejsca obsługi podróżnych, Jarosław Jakubowski
Bohaterowie "Miejsc obługi podróżnych" - najnowszego zbioru opowiadań Jarosława Jakubowskiego, są nieustająco w drodze. Podróżują w czasie i przestrzeni, środkami transportu, pieszo i za pomocą wehikułów swoich umysłów. Przeżywają przygody i trudno wyznaczyć przebieg granicy tego, co w ich doznaniach fizyczne i metafizyczne. Bohaterowie, postawieni są zwykle wobec przejmujących sytuacji, które autor poddaje prozaizacji i kolokwializacji, zachowując jednocześnie typową dla siebie ...
18. Boskie błędy, Jacek Cygan
„Boskie błędy” to zbiór ponad 50. wierszy znanego poety, autora wielu znakomitych tekstów piosenek, librecisty – Jacka Cygana. Autorem posłowia do książki jest znany polski krytyk literacki, teatralny i plastyczny – Tadeusz Nyczek. Jak pisze sam poeta: "Utwory zawarte w tym tomie mógłbym zatytułować: „Wiersze podróżne”. I wcale nie dlatego, że ich powstaniu musiało towarzyszyć pakowanie walizki. Są tu takie wiersze „podróżne”, które pojawiły si...
19. Bery z dzielni, Tomasz Pietrzak
Górny Śląsk to nie tylko wypieszczony pod pocztówki Nikiszowiec, górnik z obrazu Erwina Sówki, kopalnia czy Angelus Lecha Majewskiego. Były i wciąż są tu miejsca, które przypominają nowojorski Bronx. I jak Bronx pochłaniają. To zapomniane dzielnice miast, które do dziś uchodzą za szemrane, brudne i „czarne”. Mówi się o nich „dzielnice cudów”, bo jak się tam wejdzie, to można zniknąć. Istny kocioł. Na jednej ulicy, obok siebie, Ślązacy, Polacy, folksdojcze, komu...
20. Stokrotne dzięki! Perełka 263
W Biblii, by wyrazić wielkość błogosławieństwa Bożego używa się określenia stokrotny, na przykład w przypadku zbiorów ideałem jest plon stokrotny (Rdz 26,12; Mt13,8.23). Nie bez znaczenia jest tytuł kolejnej perełki wydanej przez Edycję Świętego Pawła, który wyraża wielką wdzięczność. Gdy ofiarujesz komuś tę małą książeczkę, twoje podziękowania nabiorą stokrotnie wyjątkowego charakteru.Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii aforyzm, humor lub z serii Perełka

Zobacz, dlaczego warto nam zaufać

Doskonała komunikacja, perfekcyjne podejście do klienta, realizacja szybka i całkowicie zgodna z zamówieniem, do tego dobra cena, czyli całość na piątkę.

Anyszka