Moja przyjaciółka opętana

"Moja przyjaciółka opętana" zaprasza na podróż do lat '80 zarówno formą jak i treścią. Książka jest tak pięknie wydana i specjalnie postarzona, że przy jednej plamce nie byłam w stanie orzec, czy to ja ją ubrudziłam, czy tak już było. W sumie to wygodne! Czaruje tutaj wszystko, od "ręcznie" wypisanych dedykacji, po wplecione w rozdziały piosenki, aż do okładki stylizowanej na kasetę VHS.

Fabularnie Grady Hendrix znowu mnie nie zawiódł. Z każdą książką staję się coraz większą fanką autora. Ponownie pisarz wziął na warsztat pewien typ horroru i potraktował go pół żartem pół serio. W powieści większą grozę wprowadzają dorośli, którzy ignorują albo kompletnie nie chcą pomóc nastolatkom w potrzebie, niż faktyczne istoty nadprzyrodzone. Finałowy egzorcyzm (to nie spoiler, skoro gatunek wręcz nakazuje, żeby do tego doszło) jest najlepszym, jaki do tej pory widziałam. Niemniej moją ulubioną scenę pozostanie ta z początku z planszą ouija.

Polecam fanom powieści grozy, fantastyki i osobom tęskniącym za minioną epoką. Warto przeczytać.

Kiedy spoglądam teraz na "Moją przyjaciółkę opętaną" Grady Hendrixa, uśmiecham się lekko na wspomnienie minionego weekendu i tylko jedna myśl krąży mi w głowie. Jaka to była wspaniała jazda! To miło, jak facet staje na wysokości zadania :D bo szczerze, wątpiłam, żeby po mocnym wejściu, jakim było "Sprzedaliśmy dusze", czymś mnie jeszcze zaskoczył.

Historia opowiadana przez Hendrixa rozgrywa się na początku lat 80. Zaczyna się dość bolesnym doświadczeniem nastolatki, która po raz pierwszy tak namacalnie odczuwa, że świat dzieli się na lepszych i gorszych, tych, co mają gruby portfel i tych, którym ciągle czegoś brakuje. To właśnie w tym momencie stykają się losy głównych bohaterek, dzięki którym rozpocznie się nasza literacko-muzyczna podróż w kolorowe i nieco szalone lata 80.

Młodość wymaga eksperymentów, tak więc w pewien babski wieczór dochodzi do pierwszych prób ze środkami odurzającymi. Jak to z eksperymentami bywa, nie każdy kończy się dobrze, o czym na własnej skórze przekonuje się Gretchen. Zaczyna się powolne staczanie w dół. Szaleństwo oplątuje nie tylko dziewczynę. Seria dziwnych przypadków rozsiewa obłąkanie na rodziny obu przyjaciółek i ludzi postronnych. Zło podnosi głowę coraz wyżej. Abby jako jedyna próbuje stawić temu czoła. Czy jej się uda?

Zacznę od tego, że "Moja przyjaciółka opętana" nie jest horrorem. To powieść dla młodzieży pełną gębą, choć zdaję sobie sprawę, że wiele elementów będzie dla nich nie do końca zrozumiałe. Autor oddał hołd burzliwym latom 80. przypominając wszystkie elementy, które się z nimi wiązały. Roczniki 70. będą czytać i co rusz wykrzykiwać: też tak robiłam, też tak miałam, tak było! Pod kolorową przykrywką mamy mozaikę problemów społecznych, które wciąż trawią szkolny system edukacji i problemy rodzin, które muszą stawić czoła życiu, które nie zawsze głaszcze po głowie.

Na koniec nie mogę nie wspomnieć o flircie autora z czytelnikiem. Całą historię obrazują utwory muzyczne z tamtego okresu, warto więc zwrócić uwagę na TEKSTY PIOSENEK ;) Nie tylko same tytuły. Zauważyliście, że tu nie ma spisu treści? Tak, tak, autor wymusza kartkowanie i szperanie w Internecie przy KAŻDYM rozdziale :) Ja bawiłam się ŚWIETNIE! Wam też tego życzę.

"Jak możemy tańczyć, kiedy nasz świat zatacza kręgi? Jak spać, kiedy zło się budzi? Jak możemy tańczyć, kiedy nasza ziemia się obraca? Jak spać, gdy zło powstaje? Nadszedł czas, by wymierzyć sprawiedliwość. By spłacić dług, wnieść nasz udział." 

IG @angelkubrick

Historie o demonicznych opętaniach mają swój klimat. To zdecydowanie też jeden z najczęściej pojawiających się motywów w powieściach grozy, może nieco schematyczny, aczkolwiek i tak uważam, że daje spore pole do popisu. Wykorzystał go również Grady Hendrix w jednej ze swoich fantastycznych powieści Moja przyjaciółka opętana, którą udało mi się zamówić w księgarni internetowej Tania Książka. Ponieważ zdecydowanie zarys fabuły wpasowywał się w moje gusta czytelnicze, to nie mogłam po prostu się na nią nie skusić.

Chociaż mamy tutaj do czynienia z typowym horrorem z rozbudowanym wątkiem opętania przez demona, to tak naprawdę jest to również historia o sile przyjaźni. Dwie dziewczyny, Abby i Gretchen, które los postanowił ze sobą połączyć już za czasów dzieciństwa, są niemal nierozłączne. Stajemy się świadkami tego, jak wyglądał początek tej relacji i jak ona się rozwijała. Jednak pewien wieczór, wypełniony narkotyczną zabawą i nocnymi kąpielami w oceanie kończy się tragicznie – Gretchen ginie gdzieś w samym środku lasu, a jej towarzyszki nie potrafią jej odnaleźć. Ta jednak po kilku godzinach odnajduje się sama, ale nie jest już tą samą osobą, którą znały.

Chociaż uważam, że zaprezentowana przez Hendrixa historia była całkiem przyjemna, to jednak gdyby oceniać ją w kategoriach typowej powieści grozy, jest raczej jedną z delikatniejszych. Nie doświadczycie tutaj wyjątkowej brutalności czy makabry, autor postawił bardziej na zagrania psychologiczne oraz na lekkie wodzenie czytelnika za nos – tak naprawdę chwilami nie wiadomo było, czy faktycznie Gretchen została opętana, czy może to jednak z Abby jest coś nie tak, czy może to wszystko okaże się być jedynie efektem eksperymentowania z narkotykami. Różne zagrywki psychologiczne, brak zrozumienia u rodziców czy nauczycieli oraz typowe problemy z rówieśnikami – to również staje się częścią tej opowieści.

Oczywiście skoro mamy do czynienia z motywem opętania, to nie mogło tutaj zabraknąć egzorcyzmów. Wydaje mi się jednak, że miały one tak naprawdę mało wspólnego z typowymi rytuałami tego typu – nawet do końca nie ufałam księdzu, który je przeprowadzał. Więcej z nich miało być z podkreślenia siły przyjaźni, która miała tutaj zostać wyraźnie uwydatniona. Pojawiały się takie sceny, w których Gretchen wystawiała siłę Abby na próbę. Były chwile, w których Abby się poddawała. Jednak w ostatecznym rozrachunku żadna ze stron się nie poddała i walczyła do samego końca o ich przyjaźń. Dlatego sama groza jest tutaj może tak naprawdę po prostu elementem urozmaicającym fabułę, która skupiała się w dużej mierze na czymś innym niż byty nadnaturalne.

Zdecydowanie można jednak stwierdzić, że jest to książka o relacjach międzyludzkich. Pomijając już kwestię przyjaźni pomiędzy głównymi bohaterkami, nie można również zapomnieć o ich kontaktach z rówieśnikami czy rodzicami. Jest to jednak wszystko dosyć schematyczne, ale też po prostu życiowe – każdy wie, jak to było być lekko zbuntowanym nastolatkiem stojącym u progu dorosłości. Co ciekawe, spodobało mi się, że Hendrix na zakończenie pokazał, że czasami te nastoletnie przyjaźnie ulegają zmianie. Że ludzie dojrzewają, zmieniają się, kontakt czasami się urywa, czasami odnawia – oto zaprezentowanie tego, jak takie związki mogą ewoluować.

Chociaż nie jest to horror z wyższej półki i grozy tutaj tyle, co kot napłakał, to mimo wszystko powieść Hendrixa była przyjemną lekturą. Wciągającą, może nawet rozluźniającą. Przyjemnie napisana, dobrze skonstruowana, mająca w sobie pewien przekaz.

Dziś opowiem nieco o książce Grady'ego Hendrixa, którego polski czytelnik może kojarzyć [Adres usunięty]. z wydanej w tym roku nakładem Wydawnictwa Vesper "Sprzedaliśmy dusze". Oryginalna kolejność ich wydawania była odwrotna - "Moja przyjaciółka opętana" zagościła na księgarskich półkach w 2016 roku, natomiast "Sprzedaliśmy dusze" dwa lata później. W kwietniu tego roku miała miejsce premiera czwartej powieści autora - "The Southern Book Club's Guide to Slaying Vampires". Co ciekawe, najnowsze "dziecko" Hendrixa stoi niejako w opozycji do "Mojej przyjaciółki opętanej" (pisanej z perspektywy nastolatków), prezentując wydarzenia z punktu widzenia rodziców, których dorastające pociechy wpadają w tarapaty. Podobno akcja toczy się 5 lat później, praktycznie w tej samej okolicy.⠀

⠀

Rok 1988, Charleston, Karolina Południowa. Dwie licealistki - Abby i Gretchen - przyjaźnią się już od podstawówki, są nierozłączne od lat. Z czasem do ich grupki dołączają dwie kolejne dziewczyny - Margaret i Glee. Dni upływają im na beztroskich uciechach i oddawaniu się rozrywkom typowym dla nastolatków. Podczas jednej ze zwyczajnych imprez dochodzi do dziwnego wydarzenia - Gretchen znika w lesie na całą noc. Odnaleziona twierdzi, że nie pamięta kompletnie nic z ostatnich godzin. Wtedy jeszcze żadna z nich nie mogła podejrzewać, że wydarzenie to stanowiło zapalnik dla czegoś większego, czegoś znacznie bardziej przerażającego. Wkrótce Abby zaczyna dostrzegać u swojej przyjaciółki niepokojące zmiany. Co więcej, z czasem jest tylko gorzej. Rodzice Gretchen przestają poznawać własną córkę. Dziewczyna sprawia problemy nie tylko w domu, również wśród znajomych zasiewa ziarno niezgody i zamętu, na którego plony nie przyjdzie bohaterom długo czekać...⠀

⠀

Hendrix uczynił bohaterami swojej powieści nastolatków, bo to właśnie okres życia, kiedy przyjaźnie i relacje rówieśnicze są najintensywniejsze. Akcję osadził w latach 80', ponieważ dzięki temu mógł odwoływać się do własnych doświadczeń wieku dorastania. Taki wybór czasu akcji ma też inny aspekt - na lata 80' przypadało największe uderzenie tzw. 'satanic panic', czyli paniki moralnej, charakteryzującej się panicznym strachem społeczeństwa przed satanistycznymi rytuałami, co także ma swoje odzwierciedlenie w powieści.⠀

Jednak pomimo tytułu "Moja przyjaciółka opętana" nie jest typowym horrorem religijnym. Poszukujecie opowieści o podstarzałym kapłanie odprawiającym egzorcystyczne rytuały nad zmaltretowanym ciałem grzesznego dziewczęcia? Nie tędy droga. Autor pokazuje, że można inaczej i nie mniej interesująco. Myślę, że mogę już to zdradzić - podobało mi się bardzo, bardzo.⠀

Czytałam z zapartym tchem, od początku do końca. Przyznaję jednak, że mam słabość do powieści z akcją osadzoną w świecie nastolatków. Czy było strasznie? Szczerze mówiąc, niezbyt. Było kilka scen rodem z horroru, ale jednak przez większość czasu budowane jest po prostu napięcie podszyte niepokojem. I taki właśnie zabieg świetnie tu pasuje.⠀

Pozycja podobała mi się o wiele bardziej niż "Sprzedaliśmy dusze". Mogłabym ją polecić starszym nastolatkom, ale wiadomo, że nie wycisną z lektury tyle smaczków, co osoby pamiętające epokę sprzed wirtualnej rewolucji ;) . No i jak to u Hendrixa jest dużo muzyki. W moim przypadku było także mnóstwo frajdy, jak najbardziej polecam.

Recenzja powstała dla grupy Fantastyka na luzie

Abby i Gretchen są najlepszymi przyjaciółkami niemalże od wieków. Połączyła je silna więź zbudowana na puszkach dietetycznej coli, miłości do E.T. oraz niezachwianej lojalności.

Jednakże ich przyjaźń zostaję wystawiona na próbę, gdy jedna z nich po dziwnej nocy spędzonej w lesie zaczyna się zachowywać… nieco inaczej. Początkowo niepokojące symptomy, błyskawicznie zmieniają się w jawne niebezpieczeństwo.

Fabuła osadzona jest w latach 80-tych i cała powieść przesycona jest klimatem tamtych czasów. Począwszy od przepięknej - na prawdę obłędnej! - oprawie graficznej, stylizowanej na starą kasetę VHS, gdzie nie zabrakło takich detali jak naklejka “Bądź uprzejmy, proszę przewiń” oraz wiecznie obecnych reklam! A kończąc na odniesieniach do popkultury, które wtedy były silnie obecne w życiu nastolatków.

Początkowo nie do końca potrafiłam wczuć się w historię. Czułam się nieco znużona, bo choć pięknie napisana, fabuła za wiele nie wnosiła. W głównej mierze było to przedstawienie zalążków i rozwoju przyjaźni dziewcząt, autor potrafił przez kilka stron rozpisywać się o problemach z cerą jednej z nich. Jednak im głębiej wchodziłam w powieść, tym bardziej rozumiałam sens owego wstępu i mniej mi przeszkadzał, ponieważ dzięki niemu można dostrzec jak drastyczną przemianę przeszła Gretchen, a każde wcześniej napisane słowo nabiera zupełnie innego wydźwięku.

Nie zawsze wszystko logicznie mi pasowało, jednak to jedna z tych książek, które tak mocno wciągają w swoje objęcia, że człowiek przestaje się zastanawiać nad sensem i po prostu daje się porwać. Wprost nie mogłam się od niej oderwać, czytając miałam wrażenie, że wpadłam w trans. Im stawało się mroczniej, tym ja wciągałam się jeszcze bardziej. A mrocznie jest. Momentami czułam jak ciarki przechodzą mi po plecach. Autor niezwykle umiejętnie buduje nastrój grozy i przy tym nie musi uciekać się do scen ociekających krwią czy brutalnością. Świetnie radzi sobie bez tego, a dzięki temu już czytelnicy 16+ spokojnie mogą stać się odbiorcami.

Jeśli szukasz niebanalnej powieści grozy, przesyconej klimatem niepewności i strachu, a na dodatek osadzonej w barwnych latach 80-tych to “Moja przyjaciółka opętana” to nie tylko must have. To pozycja, którą wręcz pokochasz!