Jak ogarnąć świat i odróżnić fakty od wyobrażeń

Nie jestem ani matematykiem, ani tym bardziej statystykiem, ale na studiach miałam styczność z tym przedmiotem. I choć nie śnił mi się po nocach w charakterze koszmaru, to łatwo nie było. Jakiś czas temu z ogromną przyjemnością przeczytałam przepełnioną humorem książkę Janiny Bąk "Statystycznie rzecz biorąc", więc postanowiłam że spróbuję się także z tą pozycją.

Książka ta to nie beletrystyka tylko pozycja raczej naukowa, ale mimo wszystko przedstawiona w przystępny i zrozumiały sposób. Autor odczarowuje statystykę i pokazuje, że nie zawsze musimy wierzyć we wszystko co statystycznie da się uzasadnić. Jak odróżnić krążące w sieci "fake news'y" od tych prawdziwych, by przekazując je szerszemu gronu po prostu nie wyjść na idiotę? Autor przedstawia dziesięć prostych zasad, a na koniec dodatkowo złotą regułę, dzięki którym będziemy w stanie czytać dane statystyczne ze zrozumieniem i oddzielać ziarna od plew. Bardzo ciekawym zabiegiem autora jest umieszczanie przez każdą z reguł cytatów, w jakiś sposób się do nich odnoszących.

Nie powiem żeby była to łatwa lektura - no, chyba że ma się na codzień do czynienia ze statystyką. Ale tym, którzy chcą po prostu wiedzieć więcej i przekonać się dlaczego dzięki statystyce lekarze byli pierwszą grupą która rzuciła palenie, albo czy to prawda że bociany przynoszą dzieci, polecam serdecznie.

Żyjemy w absolutnie pomerdanych czasach. Dziś nowe informacje docierają do nas w tempie ekspresowym, co z jednej strony cieszy, z drugiej powoduje konsternację i wewnętrzny niepokój, bo nie ma pewności co do prawdziwości przekazów. O tym, że dane to waluta przyszłości, dowiódł Christopher Wylie, jak nimi manipulować pokazuje w swojej książce Tim Harford. W latach szkolnych byłam przekonana, że statystyka nie będzie mi potrzebna, i choć wciąż budzi we mnie obrzydzenie, stwierdzam, że dobrze jest wiedzieć o niej więcej, by w pełni świadomie filtrować rzeczywistość.

Przynajmniej na tyle, o ile to możliwe. Autor przekonuje nas do krytycznego spoglądania na świat, tyle tylko, że aby móc to zrobić, potrzebny jest swego rodzaju wewnętrzny bunt, odwaga, by wyrazić sprzeciw, tymczasem w realu odmienne zdania nie są tolerowane. W szkołach też się tego nie uczy. W programie, jaki zaproponował obecny minister edukacji, połowa społeczeństwa nie może mieć własnego zdania, co dopiero krytycznego spojrzenia na świat.

Harford na podstawie przykładów pokazuje jakie pułapki czają się na człowieka w kontakcie ze statystyką, dzięki czemu dezinformacja, teorie spiskowe i wyssane z palca dane nie będą wpływać na nasze zapatrywanie się na świat, a my sami nie będziemy nośnikami nieprawdziwych informacji. Książkę polecam zupełnym laikom, którzy podobnie jak ja, nie mają dostatecznie dużej wiedzy analityczno-statystycznej. W kategorii książek popularnonaukowych 7/10. Dużo przyswajalnych ciekawostek. Warto zajrzeć do wnętrza :)

Jest to książka popularnonaukowa, która w przystępny, a przede wszystkim przyjazny czytelnikowi sposób przedstawia różne strony statystyki. Pozycja ta została podzielona na 10 rozdziałów, z których każdy odpowiada jednej z 10 reguł związanych z tym jak czytać dane statystyczne., a specjalny ostatni rozdział poświęcony jest wyjątkowej, złotej regule. Bardzo podobało mi się rozpoczynanie każdego rozdziału cytatem, który nie tylko stanowi zapowiedź tego o czym przeczytamy na najbliższych stronach, ale często jest także elementem skłaniającym do chwili głębszej refleksji. Każdy kto czytał polski tytuł traktujący o statystyce od Janiny Bąk pt. "Statystycznie rzecz biorąc" szybko zauważy liczne podobieństwa między tymi pozycjami. Książka pani Janiny była bardziej przepełniona humorem co sprawiło, że lektura była po prostu łatwiejsza niż "Jak ogarnąć świat...", ale w żaden sposób nie świadczy to o jakości lektury, w końcu dla każdego coś innego :)

Jest to pozycja wartościowa zwłaszcza w kontekście coraz szybciej postępującego rozwoju nowoczesnch technologii i świata, w którym informacje rozchodzą się po niemalże całym świecie w zaledwie kilka sekund. Ta lektura zwraca uwagę na to jak samemu filtrować informacje, które spływają do nas w ogromnych ilościach każdego dnia. Na co zwracać uwagę, gdy ktoś prezentuje nam dane statystyczne, jak nie dać się zmanipulować i zachować czujność w trakcie zdobywania nowej wiedzy, tak aby wyłapywać fakty, a nie czyjeś opinie.

Bardzo podobało mi się to, że autor używał wielu przykładów z życia codziennego, które sprawiały, że jeszcze lepiej zapamiętałam wiele przedstawionych tu faktów i porad. Gwarancję tego, że przedstawione tu rzeczy są rzetelne i prawdziwe daje nam ponad 20 stron przypisów zamieszczonych na samym końcu.

Jest to książka wymagająca od czytelnika chwili skupienia, czasu na przetrawienie informacji w niej zawartych, bo zawiera bardzo wiele cennych informacji na każdej stronie.

Uważam, że jest to lektura idealna na prezent, bo omawia tematy towarzyszące każdemu z nas, a więc jeśli nie znacie kogoś na tyle dobrze, aby wiedzieć czym się interesuje czy jakie ksiązki lubi to ta pozycja sprawdzi się jako podarunek. Polecam tę książkę, gdyż jest ona wypełniona po brzegi cennymi poradami związanymi z czytaniem danych statystycznych oraz badań naukowych. Spędziłam z tym tytułem kilka długich wieczorów i każdego dnia moje spojrzenie na dane przedstawiane w mediach stawało się coraz bardziej krytyczne, bo właśnie tego uczy nas autor - myślenia, a nie tylko karmienia się tym co podane na tacy. Otwarta głowa, cierpliwość i notatnik pod ręką sprawi, że wyciśniecie z tej lektury wszystko co się da, a gwarantuję, że warto to zrobić :)