Boska komedia Oscara Wilde'a

Tytułowy Oscar Wilde był docenianym dramatopisarzem/prozaikiem, którego błyskotliwość literacką doceniało wiele osób. W momencie, kiedy na światło dzienne wyszła jego orientacja seksualna, popadł ON w niełaskę, został skazany na dwa lata ciężkich robót, a następie wydalony w Wielkiej Brytanii. Pod przybranym nazwiskiem Sebastian Malmoth, przeniósł się ON do Francji, gdzie do samej śmierci borykał się z wieloma problemami (głównie brakiem środków do życia).

Javier de Isusi w swoim dziele, nie ukazuje jednak w typowo biograficzny sposób trzech ostatnich lat życia pisarza. Mocno sięga ON tutaj do jego twórczości (szczególnie z okresu wygnania), kiedy to Wilde sam porównywał swój żywot do bohatera Boskiej Komedii. Dante Alighieri przemierzał czyściec i piekło w poszukiwaniu zbawienia. Podobnie dzieje się w dziele Isusi, gdzie ostatnim poziomem osobistego piekła jest właśnie Paryż. Wilde w przeciwieństwie do Dantego nie wierzy jednak w odkupienie i dotarcie do prawdziwego raju. W pewnym względzie godzi się ON ze swoim losem, pomimo tego, że tak naprawdę nie dokonał ON żadnej zbrodni, która zasługiwałaby na karę.

Isusi w dość intrygujący sposób czyni więc Wilde’a bohaterem historii jego życia. Skupiając się na pewnym jego wycinku, nie zapominając jednak o ukazaniu znacznie szerszej perspektywy. Fabuła albumu staje się swoistego rodzaju spektaklem, który obserwowany jest przez widza z wielkim zaciekawieniem, pomimo tego, że zna ON finał tej opowieści. Twórca komiksu dodatkowo na każdej stronie stara się zobrazować sposób pojmowania przez pisarza zarówno sztuki, jak i samego życia. Całość zasadniczo podzielona jest na dwie części. W pierwszej twórca opowiada historię bohatera, skupiając się na pewnych momentach jego życia. W drugiej zaś pozwala sobie na większą swobodę narracyjną, często odnosząc się do twórczości pisarza (cytaty), co jeszcze bardziej wzbogaca teatralność albumu.

Jeśli chodzi zaś o wizualną stronę tytułu, to prezentuje się ona naprawdę dobrze. Połączenie ołówka i akwareli doskonale sprawdza się przy tak złożonej historii. Isusi stara się jednocześnie nawiązać formą do artystycznego stylu Paryża końca XIX wieku, co doskonale mu wychodzi i jeszcze mocniej podbija klimatyczność komiksu.

ŻYCIE W SKALI MIKRO

„Boska komedia Oscara Wilde’a” to najważniejszy hiszpański komiks 2020 roku. Mówi to sam wydawca, potwierdza też nagroda Premio Nacional del Cómic 2020. Przede wszystkim jednak to po prostu kawał bardzo dobrego komiksu biograficznego, który w ciekawy, choć skrótowy sposób, przedstawia nam ostatnie lata życia legendarnego pisarza.

Oscar Wilde to pisarz legenda. Najbardziej kojarzony z „Portretu Doriana Greya”, swoim życiem i orientacją wywołał wiele kontrowersji. A jak wyglądały trzy ostatnie lata jego egzystencji? To ukazuje nam ten właśnie komiks, zabierając nas w podróż w czasie do końca XIX wieku.

Był czas, kiedy na polskim rynku komiksy biograficzne niemal nie występowały. Owszem, za PRL-u nie brakowało obrazkowych opowieści ukazujących nam losy władców czy postaci historycznych, ale potem na rynku zaczęły królować albumy europejskie i amerykańskie, czytelnicy woleli szeroko pojmowaną fantastykę i superhero (i wolą to nadal) i biografie niemal zniknęły z półek. W ostatnich latach przeżywają swój renesans, na rynku pojawia się całe ich zatrzęsienie, od rodzimych, patetycznych peanów na część postaci historycznych, przez dzieje znanych osób, na autobiograficznych albumach skończywszy. Czytamy o pisarzach, czytamy o papieżach, czytamy też o żołnierzach, zwykłych ludziach czy twórcach komiksów. Po co nam jeszcze jedna biografia?

Odpowiedź na to pytanie nie jest oczywista. Po nic, jeśli jest to rzecz słaba albo przeciętna, bo i na co nam męczyć się z czymś takim, skoro na rynku jest wiele dzieł absolutnie wartych uwagi. Ale jeśli trafia do nas komiks dobry, jak każde dobre dzieło, warto jest po niego sięgnąć. A „Boska komedia Oscara Wilde’a” jest dobra. Czy jest to dzieło wyczerpujące? Nie. Czy jest kompleksowe? Nie. Ale nie ma to znaczenia, bo czasem wystarczy zrobić dzieło krótkie, obejmujące jedynie wyimek życia danej osoby, by poprzez ten pryzmat, swoistą skalę mikro, ukazać skalę makro jego egzystencji. Czasem udaje się to lepiej („The Social Network” – że posłużę się przykładem filmowym), czasem gorzej („Tolkien” – że znów ucieknę się do kina), a w tym przypadku wyszło lepiej właśnie.

Album Javiera de Isusiego czyta się szybko i przyjemnie. Tekstu nie jest tu zbyt mało, ale też i nie przytłacza czytelnika, sama opowieść jest ciekawa, a przy okazji nie nuży. Nie ma tu patosu, choć czasem brak nieco szerszego spojrzenia, a szata graficzna jest w swej prostocie i niemal szkicowym charakterze, bardzo przyjemna dla oka i dobrze pasująca do całości. Kogo ciekawi życie Oscara Wilde’a albo po prostu lubi biograficzne / historyczne / obyczajowe komiksy, śmiało może po ten album sięgnąć. Nie będzie zawiedziony.

,,Boska komedia Oscara Wilde’a’’ to komiks poświęcony przedstawieniu ostatnich lat życia Oscara Wilde’a, stanowiący również hołd jego twórczości. Co dokładnie znalazło się na kartach komiksu i czy stanowi on lekturę wartą uwagi jedynie dla osób zaznajomionych z twórczością irlandzkiego poety i pisarza? Jeżeli jesteście tego ciekawi zapraszam do lektury recenzji.

Akcja komiksu zaczyna się momencie gdy Oscar Wilde po odbyciu kary dwóch lat więzienia opuścił Anglię i pod przybranym nazwiskiem – Sebastiana Melmotha – mieszka w Paryżu, gdzie, choć skompromitowany i zrujnowany finansowo, oddaje się uciechom życia. Pijąc bez umiaru, korzystając z usług męskich prostytutek i otoczony najwierniejszymi przyjaciółmi – Javier de Isusi przybliża czytelnikowi ostatnie trzy lata życia wielkiego twórcy, starając się oddać hołd jego dziełom, ale także zrozumieć ból osoby skrzywdzonej i osądzonej przez nietolerancyjne społeczeństwo.

,,Boska komedia Oscara Wilde’a’’ o słodko-gorzka historia, nie raz zmuszająca do zadumy i refleksji, pełna wzlotów i upadków, a przy tym w oryginalny sposób przybliżająca postać i twórczość sławnego Irlandczyka. Przyznam szczerze, że początkowo miałam pewne obawy iż czeka mnie nieco nużąca historia, dość ostrożnie bowiem podchodzę do dzieł o charakterze biograficznym. Szybko jednak przekonałam się, że autor stworzył nie tylko wciągającą, ale także przejmującą historię opowieść, od której naprawdę ciężko było mi się oderwać, a która przyniosła mi również wiele nowych informacji na temat autora, którego twórczość częściowo miałam już okazję poznać. Tym jednak co najbardziej urzekło mnie podczas lektury jest spora dawka mocno sarkastycznego humoru i dystansu z jakim Wilde podchodził do życia.

,,Boska komedia Oscara Wilde’a’’ to także kawał pięknie wydanego komiksu – kawał, ponieważ liczy on sobie blisko 380 stron zamkniętych w twardej oprawie. Pod względem wizualnym jest o pozycja bardzo oryginalna – bowiem całość została utrzymana w kolorach sepii, przywodząc na myśl stare fotografie, co nie ukrywam dodawało niezwykłego klimatu. Ciekawym zabiegiem jest również przeplatanie kolejnych rozdziałów historii wywiadami z osobami, które znały Oscara Wilde’a, co pozwala nam spojrzeć na jego osobę z nieco innej perspektywy. Warto także dodać o znajdujących się na końcu nocie biograficznej, galerii przyjaciół sławnego Irlandczyka, bibliografii jego dzieł i pozycji poświęconych jego osobie, które pozwolą czytelnikowi (o ile będzie miał on taką ochotę) na zagłębienie się w jego życie i twórczość w jeszcze głębszym stopniu. Czytając komiks czujemy iż osoba odpowiedzialna za jego stworzenie poświęciła mu naprawdę wiele serca, zagłębiła się w życie Wilde’a i z wielkim uwielbieniem przelała je na kadry komiksu – tworząc pozycję nie tylko bardzo gruntownie udokumentowaną, ale także stanowiącą wciągającą historię.

Choć sięgając po ,,Boską komedię Oscara Wilde’a’’ nie miałam pojęcia czego oczekiwać po komiksie, po zakończonej lekturze mogę powiedzieć iż nie żałuję ani chwili spędzonej przy dziele Javiera de Isusi’ego. Autor stworzył przejmujące dzieło, które nie tylko w bardzo atrakcyjny sposób przybliża postać Oscara Wilde’a i jego ostatnich trzech lat życia, ale naprawdę potrafi poruszyć czytelnika. Jest o jedna z tych pozycji, które zdecydowanie powinny zainteresować nie tylko miłośników komiksów, czy twórczości Wilde’a – stanowi ona bowiem bardzo dobrą pozycję samą w sobie, a kto wie – być może dla części osób będzie stanowiła zachętę i początek przygody z twórczością irlandzkiego poety i pisarza.

Recenzja dostępna na stronie Kosz z Książkami.